Podatki i administracja

Odwołanie od decyzji o warunkach zabudowy – kompletny przewodnik

Ernest Syska · weryfikacja merytoryczna: Mateusz Jagiełło

Publikacja: 2026-10-06 · aktualizacja: 2026-10-06 · czas czytania 7 min

Inwestorzy często spotykają się z wyzwaniami przy uzyskiwaniu decyzji o warunkach zabudowy, zwłaszcza gdy nałożone warunki odbiegają od pierwotnych założeń. Niniejszy artykuł przedstawia analizę przypadku, w którym klient mierzy się z restrykcyjnymi warunkami zabudowy oraz konsekwencjami prawnymi, w tym sporem z firmą projektową.

Szybka odpowiedź

Odwołanie od decyzji o warunkach zabudowy (WZ) wnosi się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) za pośrednictwem wójta, burmistrza lub prezydenta miasta w nieprzekraczalnym terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji.

  • Termin na wniesienie odwołania wynosi 14 dni od dnia doręczenia decyzji i nie podlega wydłużeniu bez wniosku o przywrócenie terminu.
  • Restrykcyjne lub nadmierne warunki zabudowy (np. ograniczenie wysokości budynku, zmiana kąta dachu, zmiana lokalizacji garażu) można skutecznie kwestionować przed SKO i WSA, jeśli organ nie wykazał ich proporcjonalności i braku naruszenia zasady dobrego sąsiedztwa.
  • Gdy narzucone warunki uniemożliwiają realizację inwestycji w zamierzonym kształcie, decyzja z restrykcjami może być interpretowana jako "decyzja odmowna", co daje podstawę do żądania zwrotu kosztów projektu od biura architektonicznego.
  • Po wyczerpaniu drogi administracyjnej przed SKO inwestorowi przysługuje skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w terminie 30 dni od doręczenia decyzji ostatecznej.

Jak wyglądała sprawa?

Klient, J. K., złożył wniosek o wydanie decyzji o warunkach zabudowy (DWZ) dla budowy domu jednorodzinnego, lecz otrzymał decyzję z warunkami znacząco odbiegającymi od jego pierwotnych założeń.

Podstawa: 1

J. K., właściciel działki, złożył 5 lutego 2025 roku wniosek do urzędu gminy o wydanie DWZ dla budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego z garażem i przydomową oczyszczalnią ścieków. Pierwotne plany przewidywały wysokość budynku do 7,0 m, dach dwuspadowy o kącie 30–35 stopni oraz garaż od strony północnej, czyli od ulicy Leśnej.

Urząd gminy 16 kwietnia 2025 roku wydał częściowo pozytywną decyzję o warunkach zabudowy, jednak nałożył restrykcyjne warunki. Ograniczono maksymalną wysokość budynku do 6,5 m, narzucono kąt nachylenia dachu 45–50 stopni, zakazano lokalizacji garażu od ulicy Leśnej (dopuszczając go tylko od strony ogrodu) oraz wskazano minimalną odległość 10,0 m od granicy z działką sąsiednią dla budynku i 15,0 m dla oczyszczalni ścieków.

Decyzja ta została doręczona J. K. 18 kwietnia 2025 roku. Sąsiadka, M. Z., złożyła skargę i wniosek o zmianę warunków, powołując się na zagrożenie dla widoku i dopływu światła. Organ administracji odmówił uwzględnienia jej wniosku, podtrzymując pierwotną treść decyzji z 2 maja 2025 roku. Klient zwrócił się o ocenę prawną 15 maja 2025 roku.

Czy decyzja o warunkach zabudowy była prawidłowa?

Prawidłowość decyzji o warunkach zabudowy budzi wątpliwości, zwłaszcza w zakresie proporcjonalności i adekwatności uzasadnienia nałożonych warunków.

Podstawa: 1

Organ administracji uzasadniał nałożone ograniczenia koniecznością dostosowania inwestycji do istniejącej linii zabudowy, opinii geotechnicznej oraz zabezpieczenia warunków gruntowo-wodnych i kompozycji urbanistycznej. Te ogólne sformułowania wymagają szczegółowego sprawdzenia, czy znajdują odzwierciedlenie w konkretnych danych i przepisach.

Zmniejszenie wysokości budynku o pół metra, zmiana kąta nachylenia dachu oraz zakaz lokalizacji garażu od ulicy Leśnej, w połączeniu ze zwiększoną odległością od granicy działki, istotnie odbiegają od pierwotnych założeń inwestora. Organ musi wykazać, że te ograniczenia są proporcjonalne, konieczne i mają oparcie w konkretnych przepisach lub ustaleniach stanu faktycznego, takich jak rzeczywista linia zabudowy w okolicy.

Brak dostępu do szczegółowych przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz prawa budowlanego w niniejszym materiale uniemożliwia pełną ocenę zgodności decyzji z prawem materialnym. Analiza opiera się na ogólnych zasadach postępowania administracyjnego i interpretacji dostarczonych faktów.

Czy narzucone warunki zabudowy są zgodne z prawem?

Nałożone w decyzji warunki mogą być uznane za nadmierne i nieuzasadnione, naruszające prawo własności inwestora, zwłaszcza jeśli organ nie wykazał ich konieczności w sposób konkretny i proporcjonalny.

Podstawa: 1

Ograniczenie maksymalnej wysokości budynku do 6,5 m i narzucenie kąta nachylenia dachu 45–50 stopni to znaczące zmiany w stosunku do pierwotnych planów J. K. Uzasadnienie organu, odwołujące się do „linii zabudowy” i „kompozycji urbanistycznej”, wymaga potwierdzenia przez analizę dominującego charakteru zabudowy w otoczeniu.

Zakaz lokalizacji garażu od strony ulicy Leśnej, ograniczający go do strony ogrodu, oraz zwiększenie minimalnej odległości ściany budynku do 10,0 m od granicy z działką sąsiednią, wykraczają poza standardowe przepisy budowlane. Organ powinien przedstawić mocne argumenty, np. związane z bezpieczeństwem ruchu, ładem przestrzennym lub ochroną praw sąsiadów, poparte konkretną analizą zacienienia czy przesłaniania.

Wymóg minimalnej odległości przydomowej oczyszczalni ścieków od granicy sąsiedniej działki (15,0 m), uzasadniony opinią geotechniczną oraz zabezpieczeniem warunków gruntowo-wodnych, wydaje się bardziej uzasadniony ze względu na ochronę środowiska i zdrowia. Mimo to, wszystkie warunki podlegają weryfikacji pod kątem ich proporcjonalności i zgodności z interesem publicznym oraz prawem własności.

Jakie były terminy na odwołanie od decyzji DWZ?

Termin na wniesienie odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) upłynął 2 maja 2025 roku, 14 dni po doręczeniu decyzji J. K.

Podstawa: 1

Zgodnie z Kodeksem postępowania administracyjnego, strona ma 14 dni na wniesienie odwołania od decyzji administracyjnej. Decyzja o warunkach zabudowy została doręczona J. K. 18 kwietnia 2025 roku, co oznacza, że termin na odwołanie upłynął 2 maja 2025 roku.

Klient zwrócił się o ocenę prawną 15 maja 2025 roku, czyli po upływie ustawowego terminu na wniesienie odwołania. W takiej sytuacji nie ma możliwości złożenia zwykłego odwołania.

Mimo upływu terminu, istnieją nadzwyczajne środki prawne. Możliwe jest złożenie wniosku o przywrócenie terminu, jeśli inwestor uprawdopodobni, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. Alternatywnie, po wyczerpaniu drogi odwoławczej, o ile zostanie ona otwarta w inny sposób (np. przez rozstrzygnięcie dotyczące wniosku sąsiadki), otwiera się droga do wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w terminie 30 dni od doręczenia ostatecznej decyzji.

Czy Klient może żądać zwrotu kosztów projektu?

Klient może dochodzić zwrotu kosztów projektu od firmy architektonicznej, jeśli warunki decyzji o warunkach zabudowy są na tyle restrykcyjne, że uniemożliwiają realizację inwestycji zgodnie z pierwotnymi założeniami, a klauzula umowna może być interpretowana na jego korzyść.

Podstawa: 1

W umowie z biurem projektowym zawarto klauzulę (§7) przewidującą zwrot kosztów projektu w przypadku „decyzji odmownej”. Kluczowe jest, czy wydana DWZ, pomimo formalnie „częściowo pozytywnego” charakteru, może być uznana za „decyzję odmowną” w kontekście rzeczywistych zamiarów inwestora.

Literalna interpretacja klauzuli sugerowałaby całkowitą odmowę. Jednakże, zgodnie z zasadami interpretacji oświadczeń woli (art. 65 § 1 Kodeksu cywilnego), należy uwzględniać zasady współżycia społecznego i ustalone zwyczaje. Jeśli celem klauzuli było zabezpieczenie klienta przed bezużytecznością projektu z powodu niesprzyjających warunków administracyjnych, można argumentować, że de facto mamy do czynienia z „decyzją odmowną” dla planowanej inwestycji.

Jeśli interpretacja na korzyść J. K. zostanie przyjęta, roszczenie biura projektowego o pełną zapłatę może być bezzasadne, a klient mógłby domagać się zwrotu poniesionych kosztów za projekt, które wyniosły 14 760,00 zł brutto.

Jakie roszczenia może dochodzić inwestor?

Inwestor może dochodzić zwrotu 14 760,00 zł brutto za projekt architektoniczny, wraz z odsetkami, jeśli udowodni, że decyzja DWZ jest de facto równoznaczna z „decyzją odmowną” w rozumieniu umowy.

Podstawa: 1

Główne roszczenie J. K. wobec biura projektowego dotyczy zwrotu kwoty 14 760,00 zł brutto za projekt. Roszczenie to opiera się na klauzuli umownej (§7) oraz argumentacji, że restrykcyjne warunki zabudowy sprawiły, że projekt stał się bezużyteczny dla zamierzonej inwestycji.

Oprócz głównej kwoty, klient może dochodzić odsetek ustawowych za opóźnienie od dnia wymagalności zwrotu, czyli od dnia bezskutecznego upływu terminu wyznaczonego w wezwaniu przedsądowym. W przypadku braku takiego terminu, odsetki liczone są od dnia doręczenia wezwania.

W materiale nie ma danych kwotowych dotyczących kosztów mapy i opinii geotechnicznej, co uniemożliwia ich wyliczenie w ramach roszczeń. Ewentualne dochodzenie tych kosztów wymagałoby udowodnienia, że stały się one bezprzedmiotowe wskutek decyzji administracyjnej i były nierozerwalnie związane z przygotowaniem inwestycji w pierwotnym kształcie. W przekazanym materiale brak jest przepisów prawa podatkowego (VAT, PCC), co uniemożliwia ocenę ryzyka podatkowego związanego ze zwrotem środków.

  • 14 760,00 zł brutto za projekt architektoniczny
  • Odsetki ustawowe za opóźnienie od kwoty głównej
  • Brak danych do wyliczenia roszczeń z tytułu mapy i opinii geotechnicznej

Jaka jest rekomendowana strategia działania?

Rekomendowana strategia obejmuje pilne działania administracyjne w celu weryfikacji możliwości odwoławczych, równoległe negocjacje z firmą architektoniczną oraz przygotowanie do ewentualnego postępowania sądowego w przypadku braku porozumienia.

Podstawa: 1, 2

W pierwszej kolejności należy niezwłocznie wystąpić do urzędu gminy o doręczenie wszelkich decyzji i postanowień wydanych w związku z wnioskiem sąsiadki M. Z., w tym decyzji z 2 maja 2025 roku, aby ustalić, czy otwiera ona nowe możliwości odwoławcze. Równocześnie, należy ocenić możliwość złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji o warunkach zabudowy, jeśli istnieją przesłanki do uprawdopodobnienia braku winy J. K. w jego uchybieniu.

Równolegle, należy podjąć próbę polubownego rozwiązania sporu z biurem projektowym. W tym celu zostanie wystosowane wezwanie przedsądowe, przedstawiające argumentację dotyczącą interpretacji klauzuli „decyzji odmownej” oraz proponujące ugodę, np. częściowy zwrot kosztów lub opracowanie nowego projektu na korzystniejszych warunkach.

W przypadku braku porozumienia z biurem projektowym, konieczne będzie przygotowanie i złożenie pozwu do sądu cywilnego o zapłatę lub zwrot bezpodstawnego wzbogacenia, domagając się zwrotu poniesionych kosztów za projekt wraz z odsetkami. Na późniejszym etapie, po wyczerpaniu drogi administracyjnej, możliwe będzie złożenie skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.

Jakie są ryzyka i szanse w tej sprawie?

Sprawa wiąże się z ryzykami wynikającymi z upływu terminu na odwołanie i niepewnością interpretacji klauzuli umownej, ale szanse tkwią w uzyskanej decyzji DWZ oraz argumentacji dotyczącej nadmiernych ograniczeń.

Podstawa: 1, 2

Głównym ryzykiem jest upływ terminu na odwołanie od decyzji o warunkach zabudowy, co utrudnia zaskarżenie jej w zwykłym trybie. Niepewność co do interpretacji klauzuli umownej z biurem projektowym, gdzie decyzja jest „częściowo pozytywna” zamiast „odmownej”, może osłabić roszczenia o zwrot kosztów. Ponadto, ograniczony dostęp do pełnych przepisów prawa budowlanego i podatkowego w niniejszym materiale uniemożliwia kompleksową analizę wszystkich aspektów prawnych.

Szanse klienta wynikają z faktu uzyskania decyzji o warunkach zabudowy, co oznacza, że działka może być zabudowana, choć z ograniczeniami. Istniejąca klauzula umowna daje podstawę do negocjacji lub dochodzenia roszczeń od biura projektowego. Dodatkowo, działania sąsiadki, która również kwestionowała decyzję, mogą świadczyć o jej potencjalnych wadach, co wzmacnia argumentację inwestora.

Organ administracji będzie utrzymywał, że decyzja jest zgodna z prawem, a biuro projektowe będzie bronić swojego wynagrodzenia, twierdząc, że decyzja nie jest "odmowna". Klient musi przygotować mocne dowody, w tym opinie urbanistyczne i geotechniczne, aby wykazać nieproporcjonalność i nieuzasadnienie nałożonych warunków.

Najczęstsze pytania

Co to jest odwołanie od decyzji o warunkach zabudowy i dokąd się je wnosi?

Odwołanie od decyzji o warunkach zabudowy (WZ) to pismo procesowe kwestionujące rozstrzygnięcie wójta, burmistrza lub prezydenta miasta, które wnosi się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) za pośrednictwem organu pierwszej instancji w terminie 14 dni od doręczenia decyzji.

Czy decyzja o warunkach zabudowy nakładająca restrykcyjne warunki to „decyzja odmowna”?

Decyzja o warunkach zabudowy, która nakłada restrykcyjne i nieuzasadnione warunki, może być uznana w świetle prawa umów za „decyzję odmowną”, jeśli uniemożliwia realizację inwestycji zgodnie z pierwotnymi i faktycznymi założeniami inwestora.

Jakie dowody są kluczowe, aby skutecznie podważyć i zmienić warunki zabudowy?

Kluczowe dowody obejmują analizę urbanistyczną otoczenia, dowody na spełnienie zasady dobrego sąsiedztwa, opisy dostępnego uzbrojenia terenu, analizy nasłonecznienia oraz opinie geotechniczne wykazujące nieproporcjonalność nakazów gminy.

Czy można odwołać się od decyzji WZ po upływie 14 dni od jej doręczenia?

Zwykłe odwołanie po upływie 14 dni jest niedopuszczalne. Inwestor może jednak złożyć wniosek o przywrócenie terminu (wykazując brak winy w uchybieniu) lub skorzystać z otwarcia drogi odwoławczej wskutek zaskarżenia decyzji przez inne strony postępowania (np. sąsiadów).

Kiedy inwestor może żądać zwrotu kosztów projektu architektonicznego?

Inwestor może domagać się zwrotu kosztów projektu od biura architektonicznego, gdy umowa przewidywała zwrot przy decyzji odmownej, a nałożone przez gminę warunki WZ wykluczają budowę według przygotowanej koncepcji architektonicznej.

Jakie możliwości prawne przysługują inwestorowi po decyzji SKO?

Jeśli Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) utrzyma w mocy zaskarżoną decyzję, inwestorowi przysługuje prawo wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w terminie 30 dni od dnia doręczenia decyzji SKO.

Dokumenty sprawy do pobrania

Masz podobną sprawę? Przeanalizuj ją w CaseBox AI

Wykup pakiet Konsultacja Prawna, dodaj swoje dokumenty i przeprowadź analizę samodzielnie — z odwołaniami do przepisów i orzeczeń.

Przeanalizuj własną sprawę

Obsługujesz takie sprawy? Pozyskaj zapytania przez Giełdę CaseBox

Na Giełdę trafiają zanonimizowane opisy spraw użytkowników CaseBox.

Zobacz Giełdę CaseBox · Plany Prawnik i Kancelaria

Podstawy prawne

  • art. 59 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
  • art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
  • art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego
  • art. 107 Kodeksu postępowania administracyjnego
  • art. 127 §1 Kodeksu postępowania administracyjnego
  • art. 64 Kodeksu postępowania administracyjnego
  • art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego
  • art. 77 Kodeksu postępowania administracyjnego
  • art. 127-129 Kodeksu postępowania administracyjnego
  • art. 127a Kodeksu postępowania administracyjnego
  • art. 150 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
  • art. 50 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
  • art. 6 Kodeksu cywilnego
  • art. 65 § 1 Kodeksu cywilnego
  • art. 140-154 Kodeksu cywilnego
  • art. 126 § 1 pkt 5 Kodeksu postępowania cywilnego
  • art. 187 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania cywilnego
  • ustawa o podatku od towarów i usług
  • ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych
  • art. 36 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
  • art. 37 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Brzmienie: Art. 59 Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

1. Zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, a także zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, z uwzględnieniem art. 50 ust. 1 i art. 86, wymaga ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy. Przepis art. 50 ust. 2 pkt 1 stosuje się odpowiednio. 2. Do jednorazowej, trwającej do roku, zmiany zagospodarowania terenu lub zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, przepisu ust. 1 nie stosuje się. 2a. Zmiana zagospodarowania terenu dotycząca obiektów budowlanych, o których mowa w art. 29 ust. 1 pkt 4–6, 8–12, 17, 21–28 i 30 oraz ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane, nie wymaga uzyskania decyzji o warunkach zabudowy. 2b. Przepisu ust. 2a nie stosuje się do zmiany zagospodarowania terenu dotyczącej obiektów budowlanych: 1) wpisanych do rejestru zabytków lub położonych na obszarze wpisanym do rejestru zabytków; 2) sytuowanych na obszarze parków narodowych i rezerwatów i ich otulin; 3) o których mowa w art. 29 ust. 1 pkt 4, 5, 8, 10, 23 i 27 oraz ust. 2 pkt 1–3, 8, 14, 15, 17, 24, 29, 32–34 i 38 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane, sytuowanych na obszarach Natura 2000; 4) o których mowa w art. 29 ust. 1 pkt 5, 8 i 22 oraz ust. 2 pkt 1–3, 8, 14, 15, 31–34 i 38 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane, sytuowanych na obszarach objętych formami ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 3, 4 i 6–9 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody. 3. W przypadku zmiany zagospodarowania terenu, która nie wymaga pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, o którym mowa w art. 30 ust. 1b ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane, z wyjątkiem zmian zagospodarowania terenu, o których mowa w ust. 2 i 2a, bez uzyskania decyzji o warunkach zabudowy wójt, burmistrz albo prezydent miasta może, w drodze decyzji, nakazać właścicielowi lub użytkownikowi wieczystemu nieruchomości: 1) wstrzymanie użytkowania terenu, wyznaczając termin, w którym należy wystąpić z wnioskiem o wydanie decyzji o ustaleniu warunków zabudowy, albo 2) przywrócenie poprzedniego sposobu zagospodarowania.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 3 Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

1. Kształtowanie i prowadzenie polityki przestrzennej na terenie gminy, w tym uchwalanie gminnych aktów planowania przestrzennego, z wyjątkiem morskich wód wewnętrznych, morza terytorialnego i wyłącznej strefy ekonomicznej oraz terenów zamkniętych ustalonych przez organ inny niż minister właściwy do spraw transportu, należy do zadań własnych gminy. 2. Prowadzenie, w granicach swojej właściwości rzeczowej, analiz i studiów z zakresu zagospodarowania przestrzennego, odnoszących się do obszaru powiatu i zagadnień jego rozwoju, należy do zadań samorządu powiatu. 2a. Kształtowanie i prowadzenie polityki przestrzennej na obszarze związku metropolitalnego (obszarze metropolitalnym) należy do zadań związku metropolitalnego, jeżeli został utworzony. 3. Kształtowanie i prowadzenie polityki przestrzennej w województwie, w tym uchwalanie planu zagospodarowania przestrzennego województwa oraz audytu krajobrazowego, należy do zadań samorządu województwa. 4. Kształtowanie i prowadzenie polityki przestrzennej państwa należy do zadań Rady Ministrów.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 61 Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

1. Wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia następujących warunków: 1) co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu; 1a) teren jest położony na obszarze uzupełnienia zabudowy; 2) teren ma dostęp do drogi publicznej; 3) istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego; 4) teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1; 5) decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi; 6) zamierzenie budowlane nie znajdzie się w obszarze: a) w stosunku do którego decyzją o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej, o której mowa w art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 24 lipca 2015 r. o przygotowaniu i realizacji strategicznych inwestycji w zakresie sieci przesyłowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 428, 784 i 922), ustanowiony został zakaz, o którym mowa w art. 22 ust. 2 pkt 1 tej ustawy, b) strefy kontrolowanej wyznaczonej po obu stronach gazociągu, o którym mowa w art. 53 ust. 5e pkt 2, c) strefy bezpieczeństwa wyznaczonej po obu stronach rurociągu. 1a. Przepisu ust. 1 pkt 1a nie stosuje się do inwestycji: 1) zmieniających zagospodarowanie terenu w sposób inny niż budowa obiektu budowlanego; 2) w zakresie budowy obiektu budowlanego polegającej na odbudowie, rozbudowie lub nadbudowie; 3) lokalizowanych na terenach zamkniętych. 2. Przepisów ust. 1 pkt 1 i 1a nie stosuje się do inwestycji produkcyjnych lokalizowanych na terenach przeznaczonych na ten cel w planach miejscowych, które utraciły moc na podstawie art. 67 ust. 1 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1. 2a. (uchylony) 3. Przepisów ust. 1 pkt 1–2 nie stosuje się do: 1) linii kolejowych, dróg i lotnisk; 2) obiektów liniowych i urządzeń infrastruktury technicznej; 3) instalacji odnawialnego źródła energii; 4) urządzeń wodnych; 5) stacji paliw; 6) ogólnodostępnych stacji ładowania w rozumieniu art. 2 pkt 6 ustawy z dnia 11 stycznia 2018 r. o elektromobilności i paliwach alternatywnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 875, 1394, 1506 i 1681); 7) obiektów gospodarczych o powierzchni zabudowy do 35 m2 przeznaczonych wyłącznie na cele gospodarki rolnej w ramach istniejącego gospodarstwa rolnego; 8) zalesienia terenu; 9) obiektów budowlanych przeznaczonych na cele gospodarki leśnej; 10) pól biwakowych, wież widokowych, kładek, szlaków turystycznych, w tym ścieżek dydaktycznych, miejsc widokowych oraz parkingów służących obsłudze turystyki; 11) budowli ochronnych, o których mowa w ustawie z dnia 5 grudnia 2024 r. o ochronie ludności i obronie cywilnej. 4. Przepisów ust. 1 pkt 1 nie stosuje się do zabudowy zagrodowej, w przypadku gdy powierzchnia gospodarstwa rolnego związanego z tą zabudową przekracza średnią powierzchnię gospodarstwa rolnego w danej gminie. 5. Warunek, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, uznaje się za spełniony, jeżeli wykonanie uzbrojenia terenu zostanie zagwarantowane w drodze umowy zawartej między właściwą jednostką organizacyjną a inwestorem. 5a. W celu ustalenia wymagań dla nowej zabudowy i zagospodarowania terenu właściwy organ wyznacza wokół terenu, o którym mowa w art. 52 ust. 2 pkt 1a, na kopii mapy zasadniczej lub mapy ewidencyjnej dołączonej do wniosku o ustalenie warunków zabudowy obszar analizowany w odległości równej trzykrotnej szerokości frontu terenu, o którym mowa w art. 52 ust. 2 pkt 1a, jednak nie mniejszej niż 50 m oraz nie większej niż 200 m, i przeprowadza na nim analizę cech zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie warunków, o których mowa w ust. 1. Przez front terenu należy rozumieć tę część granicy działki budowlanej, która przylega do drogi publicznej, drogi wewnętrznej lub granicy działki obciążonej służebnością drogową, z której odbywa się główny wjazd na działkę. 6. Minister właściwy do spraw budownictwa, planowania i zagospodarowania przestrzennego oraz mieszkalnictwa określi, w drodze rozporządzenia, sposób ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, uwzględniając potrzeby kształtowania ładu przestrzennego, w tym przeciwdziałania powstawaniu konfliktów przestrzennych. 7. W rozporządzeniu, o którym mowa w ust. 6, należy określić wymagania dotyczące ustalania: 1) linii zabudowy; 1a) maksymalnej intensywności zabudowy oraz maksymalnej i minimalnej nadziemnej intensywności zabudowy; 2) udziału powierzchni zabudowy; 3) szerokości elewacji frontowej; 4) wysokości zabudowy; 5) geometrii dachu (kąta nachylenia i układu połaci dachowych); 6) minimalnego udziału powierzchni biologicznie czynnej; 7) minimalnej liczby miejsc do parkowania.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 104 Kodeks postępowania administracyjnego

§ 1. Organ administracji publicznej załatwia sprawę przez wydanie decyzji, chyba że przepisy kodeksu stanowią inaczej. § 2. Decyzje rozstrzygają sprawę co do jej istoty w całości lub w części albo w inny sposób kończą sprawę w danej instancji.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 107 Kodeks postępowania administracyjnego

§ 1. Decyzja zawiera: 1) oznaczenie organu administracji publicznej; 2) datę wydania; 3) oznaczenie strony lub stron; 4) powołanie podstawy prawnej; 5) rozstrzygnięcie; 6) uzasadnienie faktyczne i prawne; 7) pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie oraz o prawie do zrzeczenia się odwołania i skutkach zrzeczenia się odwołania; 8) podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego pracownika organu upoważnionego do wydania decyzji; 9) w przypadku decyzji, w stosunku do której może być wniesione powództwo do sądu powszechnego, sprzeciw od decyzji lub skarga do sądu administracyjnego – pouczenie o dopuszczalności wniesienia powództwa, sprzeciwu od decyzji lub skargi oraz wysokości opłaty od powództwa lub wpisu od skargi lub sprzeciwu od decyzji, jeżeli mają one charakter stały, albo podstawie do wyliczenia opłaty lub wpisu o charakterze stosunkowym, a także możliwości ubiegania się przez stronę o zwolnienie od kosztów albo przyznanie prawa pomocy. § 2. Przepisy szczególne mogą określać także inne składniki, które powinna zawierać decyzja. § 3. Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne – wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. § 4. Można odstąpić od uzasadnienia decyzji, gdy uwzględnia ona w całości żądanie strony; nie dotyczy to jednak decyzji rozstrzygających sporne interesy stron oraz decyzji wydanych na skutek odwołania. § 5. Organ może odstąpić od uzasadnienia decyzji również w przypadkach, w których z dotychczasowych przepisów ustawowych wynikała możliwość zaniechania lub ograniczenia uzasadnienia ze względu na interes bezpieczeństwa Państwa lub porządek publiczny.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 127 Kodeks postępowania administracyjnego

§ 1. Od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji. § 1a. Decyzja wydana w pierwszej instancji, od której uzasadnienia organ odstąpił z powodu uwzględnienia w całości żądania strony, jest ostateczna. § 2. Właściwy do rozpatrzenia odwołania jest organ administracji publicznej wyższego stopnia, chyba że ustawa przewiduje inny organ odwoławczy. § 3. Od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy; do wniosku tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji. § 4. (uchylony)

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 64 Kodeks postępowania administracyjnego

§ 1. Jeżeli w podaniu nie wskazano adresu wnoszącego i nie ma możności ustalenia tego adresu na podstawie posiadanych danych, podanie pozostawia się bez rozpoznania. § 2. Jeżeli podanie nie spełnia innych wymagań ustalonych w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w wyznaczonym terminie, nie krótszym niż siedem dni, z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 7 Kodeks postępowania administracyjnego

W toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 77 Kodeks postępowania administracyjnego

§ 1. Organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. § 2. Organ może w każdym stadium postępowania zmienić, uzupełnić lub uchylić swoje postanowienie dotyczące przeprowadzenia dowodu. § 3. Organ przeprowadzający postępowanie na wezwanie organu właściwego do załatwienia sprawy (art. 52) może z urzędu lub na wniosek strony przesłuchać również nowych świadków i biegłych na okoliczności będące przedmiotem tego postępowania. § 4. Fakty powszechnie znane oraz fakty znane organowi z urzędu nie wymagają dowodu. Fakty znane organowi z urzędu należy zakomunikować stronie.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 129 Kodeks postępowania administracyjnego

§ 1. Odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję. § 2. Odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie – od dnia jej ogłoszenia stronie. § 3. Przepisy szczególne mogą przewidywać inne terminy do wniesienia odwołania.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 127a Kodeks postępowania administracyjnego

§ 1. Przed upływem terminu do wniesienia odwołania strona może zrzec się prawa do wniesienia odwołania wobec organu administracji publicznej, który wydał decyzję. § 2. Z dniem doręczenia organowi administracji publicznej oświadczenia o zrzeczeniu się prawa do wniesienia odwołania przez ostatnią ze stron postępowania, decyzja staje się ostateczna i prawomocna.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 150 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W sprawach skarg na akty i czynności niewymienione w art. 145–148 sąd uwzględniając skargę uchyla lub stwierdza bezskuteczność aktu lub czynności.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 50 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

§ 1. Uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. § 2. Uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 6 Kodeks cywilny

Ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 65 Kodeks cywilny

§ 1. Oświadczenie woli należy tak tłumaczyć, jak tego wymagają ze względu na okoliczności, w których złożone zostało, zasady współżycia społecznego oraz ustalone zwyczaje. § 2. W umowach należy raczej badać, jaki był zgodny zamiar stron i cel umowy, aniżeli opierać się na jej dosłownym brzmieniu.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 140 Kodeks cywilny

W granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego właściciel może, z wyłączeniem innych osób, korzystać z rzeczy zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem swego prawa, w szczególności może pobierać pożytki i inne dochody z rzeczy. W tych samych granicach może rozporządzać rzeczą.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 154 Kodeks cywilny

§ 1. Domniemywa się, że mury, płoty, miedze, rowy i inne urządzenia podobne, znajdujące się na granicy gruntów sąsiadujących, służą do wspólnego użytku sąsiadów. To samo dotyczy drzew i krzewów na granicy. § 2. Korzystający z wymienionych urządzeń obowiązani są ponosić wspólnie koszty ich utrzymania.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 126 Kodeks postępowania cywilnego

§ 1. Każde pismo procesowe powinno zawierać: 1) oznaczenie sądu, do którego jest skierowane; 2) imiona i nazwiska lub nazwy stron, ich przedstawicieli ustawowych i pełnomocników; 3) oznaczenie rodzaju pisma; 4) osnowę wniosku lub oświadczenia; 5) w przypadku gdy jest to konieczne do rozstrzygnięcia co do wniosku lub oświadczenia – wskazanie faktów, na których strona opiera swój wniosek lub oświadczenie, oraz wskazanie dowodu na wykazanie każdego z tych faktów; 6) podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika; 7) wymienienie załączników. § 11. Do pisma procesowego dołącza się załączniki wymienione w tym piśmie. § 2. Gdy pismo procesowe jest pierwszym pismem w sprawie, powinno ponadto zawierać oznaczenie przedmiotu sporu oraz: 1) oznaczenie miejsca zamieszkania lub siedziby i adresy stron albo, w przypadku gdy strona jest przedsiębiorcą wpisanym do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej – adres do doręczeń wpisany do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej; 11) oznaczenie miejsca zamieszkania lub siedziby i adresy przedstawicieli ustawowych i pełnomocników stron; 2) numer Powszechnego Elektronicznego Systemu Ewidencji Ludności (PESEL) lub numer identyfikacji podatkowej (NIP) powoda będącego osobą fizyczną, jeżeli jest on obowiązany do jego posiadania lub posiada go nie mając takiego obowiązku lub 3) numer w Krajowym Rejestrze Sądowym, a w przypadku jego braku – numer w innym właściwym rejestrze, ewidencji lub NIP powoda niebędącego osobą fizyczną, który nie ma obowiązku wpisu we właściwym rejestrze lub ewidencji, jeżeli jest on obowiązany do jego posiadania. § 21. Dalsze pisma procesowe, poza elementami określonymi w § 1, powinny zawierać sygnaturę akt. § 3. Do pisma procesowego należy dołączyć pełnomocnictwo albo jego uwierzytelniony odpis, jeżeli pismo to wnosi pełnomocnik, który wcześniej nie złożył pełnomocnictwa. Jeżeli pełnomocnik wnosi pismo procesowe za pośrednictwem systemu teleinformatycznego albo portalu informacyjnego, pełnomocnictwo udzielone w postaci elektronicznej albo jego elektronicznie uwierzytelniony odpis wnosi się wraz z tym pismem. W piśmie tym podaje się numer wpisu pełnomocnika na właściwą listę, w przypadku gdy pismo to jest wnoszone przez pełnomocnika strony będącego adwokatem, radcą prawnym lub rzecznikiem patentowym. § 31. Przepisu § 3 nie stosuje się do pism wnoszonych w elektronicznym postępowaniu upominawczym. § 4. Za stronę, która nie może się podpisać, podpisuje pismo osoba przez nią upoważniona, z wymienieniem przyczyny, dla której strona sama się nie podpisała. § 5. Pismo procesowe wniesione za pośrednictwem systemu teleinformatycznego albo portalu informacyjnego opatruje się kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym, a w przypadku prokuratora – także zaawansowanym podpisem elektronicznym wydawanym przez właściwe jednostki organizacyjne prokuratury. § 6. Minister Sprawiedliwości w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw informatyzacji określi, w drodze rozporządzenia, tryb zakładania i udostępniania konta w systemie teleinformatycznym, za pomocą którego można wnosić pisma procesowe, z uwzględnieniem sprawności postępowania, ochrony praw stron postępowania oraz możliwości składania jednorazowo wielu pism.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 187 Kodeks postępowania cywilnego

§ 1. Pozew powinien czynić zadość warunkom pisma procesowego, a nadto zawierać: 1) dokładnie określone żądanie, a w sprawach o prawa majątkowe także oznaczenie wartości przedmiotu sporu, chyba że przedmiotem sprawy jest oznaczona kwota pieniężna; 11) oznaczenie daty wymagalności roszczenia w sprawach o zasądzenie roszczenia; 2) wskazanie faktów, na których powód opiera swoje żądanie, a w miarę potrzeby uzasadniających również właściwość sądu; 3) informację, czy strony podjęły próbę mediacji lub innego pozasądowego sposobu rozwiązania sporu, a w przypadku gdy takich prób nie podjęto, wyjaśnienie przyczyn ich niepodjęcia. § 2. Pozew może zawierać wnioski o zabezpieczenie powództwa, nadanie wyrokowi rygoru natychmiastowej wykonalności i przeprowadzenie rozprawy w nieobecności powoda oraz wnioski służące do przygotowania rozprawy, a w szczególności wnioski o: 1) wezwanie na rozprawę wskazanych przez powoda świadków i biegłych; 2) dokonanie oględzin; 3) polecenie pozwanemu dostarczenia na rozprawę dokumentu będącego w jego posiadaniu, a potrzebnego do przeprowadzenia dowodu, lub przedmiotu oględzin; 4) zażądanie dowodów znajdujących się w sądach, urzędach lub u osób trzecich, wraz z uprawdopodobnieniem, że strona sama nie może ich uzyskać.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 36 Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

1. Jeżeli w związku z uchwaleniem planu miejscowego albo jego zmianą korzystanie z nieruchomości lub jej części w dotychczasowy sposób lub zgodnie z dotychczasowym przeznaczeniem stało się niemożliwe lub istotnie ograniczone, właściciel albo użytkownik wieczysty nieruchomości może, z uwzględnieniem ust. 2 i art. 371 ust. 1, żądać od gminy albo od władającego terenem zamkniętym, jeżeli uchwalenie planu lub jego zmiana spowodowane były potrzebami obronności i bezpieczeństwa państwa: 1) odszkodowania za poniesioną rzeczywistą szkodę albo 2) wykupienia nieruchomości lub jej części. 1a. Przepisu ust. 1 nie stosuje się, jeżeli treść planu miejscowego powodująca skutek, o którym mowa w ust. 1, nie stanowi samodzielnego ustalenia przez gminę społeczno-gospodarczego przeznaczenia terenu oraz sposobu korzystania z niego, ale wynika z: 1) uwarunkowań hydrologicznych, geologicznych, geomorfologicznych lub przyrodniczych dotyczących występowania powodzi i związanych z tym ograniczeń, określonych na podstawie przepisów odrębnych; 2) decyzji dotyczących lokalizacji lub realizacji inwestycji celu publicznego, wydanych przez inne niż organy gminy, organy administracji publicznej lub Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie; 3) zakazów lub ograniczeń zabudowy i zagospodarowania terenu, określonych w przepisach ustaw lub aktów, w tym aktów prawa miejscowego, wydanych na ich podstawie. 2. Realizacja roszczeń, o których mowa w ust. 1, może nastąpić również w drodze zaoferowania przez gminę właścicielowi albo użytkownikowi wieczystemu nieruchomości zamiennej. Z dniem zawarcia umowy zamiany roszczenia wygasają. 3. Jeżeli, w związku z uchwaleniem planu miejscowego albo jego zmianą, wartość nieruchomości uległa obniżeniu, a właściciel albo użytkownik wieczysty zbywa tę nieruchomość i nie skorzystał z praw, o których mowa w ust. 1 i 2, może żądać od gminy odszkodowania równego obniżeniu wartości nieruchomości. 4. Jeżeli w związku z uchwaleniem planu miejscowego albo jego zmianą wartość nieruchomości wzrosła, a właściciel lub użytkownik wieczysty zbywa tę nieruchomość, wójt, burmistrz albo prezydent miasta pobiera jednorazową opłatę ustaloną w tym planie, określoną w stosunku procentowym do wzrostu wartości nieruchomości. Opłata ta jest dochodem własnym gminy. Wysokość opłaty nie może być wyższa niż 30% wzrostu wartości nieruchomości. 4a. Opłaty, o której mowa w ust. 4, nie pobiera się w przypadku nieodpłatnego przeniesienia przez rolnika własności nieruchomości wchodzących w skład gospodarstwa rolnego na następcę w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2019 r. poz. 299 i 303) albo przepisów w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania „Renty strukturalne” objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 wydanych na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2018 r. poz. 1936 oraz z 2019 r. poz. 1824). W przypadku zbycia przez następcę nieruchomości przekazanych przez rolnika przepisy o opłacie, o której mowa w ust. 4, stosuje się odpowiednio. 5. W razie stwierdzenia nieważności uchwały rady gminy w sprawie planu miejscowego, w części lub w całości, odszkodowanie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, albo opłata, o której mowa w ust. 4, podlegają zwrotowi odpowiednio na rzecz gminy lub na rzecz aktualnego właściciela albo użytkownika wieczystego nieruchomości. 6. W przypadku, o którym mowa w ust. 3, w razie stwierdzenia nieważności uchwały rady gminy w sprawie planu miejscowego w części lub w całości gmina może żądać od aktualnego właściciela albo użytkownika wieczystego nieruchomości zwrotu kwoty stanowiącej równowartość wypłaconego odszkodowania.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 37 Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

1. Wysokość odszkodowania z tytułu obniżenia wartości nieruchomości, o którym mowa w art. 36 ust. 3, oraz wysokość opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości, o której mowa w art. 36 ust. 4, ustala się na dzień sprzedaży. Obniżenie oraz wzrost wartości nieruchomości stanowią różnicę między wartością nieruchomości określoną przy uwzględnieniu przeznaczenia terenu obowiązującego po uchwaleniu lub zmianie planu miejscowego a jej wartością określoną przy uwzględnieniu: 1) przeznaczenia terenu, obowiązującego przed zmianą tego planu; 2) faktycznego sposobu użytkowania nieruchomości przed uchwaleniem tego planu. 2. (uchylony) 3. Roszczenia, o których mowa w art. 36 ust. 3, można zgłaszać w terminie 5 lat od dnia, w którym plan miejscowy albo jego zmiana stały się obowiązujące. 4. Przepis ust. 3 stosuje się odpowiednio do opłat, o których mowa w art. 36 ust. 4. 5. Notariusz, w terminie 7 dni od dnia sporządzenia umowy, której przedmiotem jest zbycie nieruchomości, w formie aktu notarialnego, jest zobowiązany przesłać wójtowi, burmistrzowi albo prezydentowi miasta wypis z tego aktu. 6. Wójt, burmistrz albo prezydent miasta ustala opłatę, o której mowa w art. 36 ust. 4, w drodze decyzji, bezzwłocznie po otrzymaniu wypisu z aktu notarialnego, o którym mowa w ust. 5. 7. Właściciel albo użytkownik wieczysty nieruchomości, której wartość wzrosła w związku z uchwaleniem lub zmianą planu miejscowego, przed jej zbyciem może żądać od wójta, burmistrza albo prezydenta miasta ustalenia, w drodze decyzji, wysokości opłaty, o której mowa w art. 36 ust. 4. 8. Wójt, burmistrz albo prezydent miasta przedstawia okresowo - odpowiednio do potrzeb, lecz co najmniej raz w roku - na sesji rady gminy informację o zgłoszonych żądaniach, o których mowa w art. 36 ust. 1-3 i ust. 5, i wydanych decyzjach, o których mowa w ust. 6 i 7. 9. Wykonanie obowiązku wynikającego z roszczeń, o których mowa w art. 36 ust. 1–3, następuje w terminie 6 miesięcy od dnia złożenia wniosku, chyba że strony postanowią inaczej. W przypadku opóźnienia w wypłacie odszkodowania lub wykupie nieruchomości właścicielowi albo użytkownikowi wieczystemu nieruchomości przysługują odsetki ustawowe za opóźnienie. 10. Spory w sprawach, o których mowa w art. 36 ust. 1-3 i ust. 5, rozstrzygają sądy powszechne. 11. Wartość nieruchomości określa się na podstawie: 1) w sytuacji gdy na skutek uchwalenia planu miejscowego dla terenów dotychczas nieobjętych takim planem albo nieobjętych obowiązującym w dniu uchwalenia tego planu planem miejscowym niemożliwe lub istotnie ograniczone stało się dalsze faktyczne użytkowanie nieruchomości w sposób zgodny z mającym miejsce w dniu uchwalenia planu miejscowego faktycznym sposobem użytkowania nieruchomości – wyłącznie faktycznego sposobu użytkowania nieruchomości oraz dostępu do istniejących w dniu wejścia w życie planu miejscowego dróg publicznych, sieci wodociągowych, kanalizacyjnych, elektroenergetycznych, gazowych, ciepłowniczych oraz telekomunikacyjnych; 2) w sytuacji gdy na skutek zmiany planu miejscowego lub uchwalenia planu miejscowego dla terenu objętego obowiązującym w dniu uchwalenia tego planu planem miejscowym, korzystanie z nieruchomości lub jej części w sposób zgodny z dotychczasowym przeznaczeniem stało się niemożliwe lub istotnie ograniczone – dotychczasowego przeznaczenia wynikającego z planu miejscowego, który jest zmieniany lub uchylany. 11a. Do określenia wartości nieruchomości w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, nie uwzględnia się zmiany wartości nieruchomości będącej skutkiem uchwalenia lub zmiany planu ogólnego. 12. W odniesieniu do zasad określania wartości nieruchomości, a także w odniesieniu do osób uprawnionych do określania tych wartości stosuje się przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, o ile przepisy tej ustawy nie stanowią inaczej.

Strona przepisu

Stan prawny i aktualizacja materiału: 2026-10-06.