Ruch drogowy, cyber i reputacja

Nieautoryzowany kredyt na dane: jak się bronić?

Ernest Syska · weryfikacja merytoryczna: Mateusz Jagiełło

Publikacja: 2026-10-06 · aktualizacja: 2026-10-06 · czas czytania 7 min

Klient B. K. został obciążony kredytem konsumenckim, którego nigdy nie zaciągnął, a jego dane osobowe zostały wykorzystane przez osobę trzecią. Skutkiem tego są działania windykacyjne, negatywny wpis w BIK oraz poważne straty reputacyjne i finansowe. Celem prawnika jest zakwestionowanie roszczeń banku, ochrona dobrego imienia Klienta oraz uzyskanie odszkodowania.

Szybka odpowiedź

W sytuacji nieautoryzowanego kredytu, Klient powinien dążyć do stwierdzenia nieważności umowy, co skutkuje brakiem zobowiązania, usunięciem negatywnego wpisu z BIK oraz zaniechaniem działań windykacyjnych, a także dochodzić odszkodowania za poniesione szkody.

  • Nieważność umowy kredytowej z powodu braku autentycznego oświadczenia woli Klienta jest kluczowym argumentem w sprawie.
  • Klauzula umowna wyłączająca odpowiedzialność banku za oszustwo może być uznana za niedozwoloną (abuzywną).
  • Firma windykacyjna nie nabywa skutecznie wierzytelności, jeśli umowa pierwotna jest nieważna.
  • Klient powinien dążyć do usunięcia negatywnego wpisu w BIK i ochrony swojej reputacji.
  • Możliwe jest dochodzenie od banku odszkodowania za straty finansowe i zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych.

Jak wyglądała sprawa Klienta B. K.?

Klient B. K. został obciążony kredytem konsumenckim zaciągniętym bez jego zgody, co doprowadziło do negatywnego wpisu w Biurze Informacji Kredytowej (BIK) oraz problemów z reputacją.

Sprawa dotyczy kredytu konsumenckiego w kwocie 35 000 zł, rzekomo zaciągniętego w banku NOVA w dniu 18 maja 2025 r. Wniosek o kredyt, złożony 15 maja 2025 r., zawierał kwalifikowany podpis elektroniczny oraz dane Klienta B. K., jednak Klient stanowczo kwestionuje jego autentyczność, twierdząc, że jego dane zostały użyte przez osobę trzecią.

Po uruchomieniu środków i ich przelaniu na rachunek w innym banku, Klient zaczął otrzymywać wezwania do zapłaty. Wkrótce potem jego negatywny wpis pojawił się w BIK. Dalsze działania windykacyjne prowadziła firma RECUS, na którą bank scedował wierzytelność, co skutkowało utratą zleceń warsztatowych oraz szkodami reputacyjnymi dla Klienta.

B. K. zgłosił sprawę na Policję (KP/WOLA/████/████) jako nieuprawnione użycie danych osobowych oraz do Urzędu Ochrony Danych Osobowych (UODO/████/███). Oczekuje on stwierdzenia braku zobowiązania, wykreślenia wpisu z BIK, zaniechania działań windykacyjnych oraz odszkodowania za naruszenie dóbr osobistych i straty finansowe.

Czy umowa kredytowa zawarta na dane Klienta jest ważna?

Umowa kredytowa może być uznana za nieważną lub bezskuteczną wobec Klienta, jeśli udowodni on, że oświadczenie woli o jej zawarciu nie pochodziło od niego.

Kluczową kwestią jest brak autentycznego oświadczenia woli Klienta. Zgodnie z art. 60 Kodeksu cywilnego, wola osoby dokonującej czynności prawnej musi być wyrażona w sposób dostateczny. Jeżeli kwalifikowany podpis elektroniczny został złożony przez osobę nieuprawnioną, a nie przez B. K., to nie doszło do złożenia autentycznego oświadczenia woli Klienta, co czyni umowę kredytu nieważną.

Mimo że kwalifikowany podpis elektroniczny co do zasady jest równoważny z podpisem własnoręcznym i ustanawia domniemanie autentyczności, jest ono wzruszalne. Klient będzie musiał uprawdopodobnić, a następnie wykazać, że podpis został złożony przez osobę trzecią bez jego wiedzy i zgody. Nieważność może wynikać również z pozorności oświadczenia woli (art. 83 § 1 Kodeksu cywilnego) lub sprzeczności z zasadami współżycia społecznego (art. 58 § 2 Kodeksu cywilnego).

W takiej sytuacji, umowa jest nieważna z mocy prawa, jako że brakuje w niej zgodnych oświadczeń woli stron, będących podstawowym elementem każdej umowy. W konsekwencji wierzytelność nigdy nie powstała, co ma znaczenie dla roszczeń banku i firmy windykacyjnej.

Czy bank może wyłączyć swoją odpowiedzialność za oszustwo?

Klauzula umowna, która wyłącza odpowiedzialność banku za wypłatę środków osobom trzecim, nawet przy zachowaniu wewnętrznych procedur, budzi poważne wątpliwości co do jej skuteczności i może zostać uznana za niedozwoloną (abuzywną).

Paragraf 10 umowy kredytowej stanowi, że bank NOVA nie ponosi odpowiedzialności za skutki wypłaty środków, jeśli wniosek został złożony przez osobę trzecią wykorzystującą dane Klienta, pod warunkiem, że wewnętrzne procedury weryfikacji tożsamości zostały wykonane. Jednak taka klauzula może być niezgodna z prawem.

Bank, jako instytucja profesjonalna i zaufania publicznego, jest zobowiązany do działania z należytą starannością (art. 355 § 2 Kodeksu cywilnego). W przypadku kredytów konsumenckich banki ponoszą zwiększoną odpowiedzialność za bezpieczeństwo transakcji. Przerzucanie ryzyka oszustwa na konsumenta, nawet przy zachowaniu własnych procedur, może być uznane za klauzulę niedozwoloną (abuzywną) zgodnie z art. 385 § 1 i 2 Kodeksu cywilnego, naruszającą zasady współżycia społecznego oraz rażąco naruszającą interesy konsumenta.

Oznacza to, że sąd może uznać tę klauzulę za bezskuteczną wobec Klienta. Bank może odpowiadać zarówno na podstawie art. 471 Kodeksu cywilnego za nienależyte wykonanie zobowiązania (np. wadliwą weryfikację), jak i art. 415 Kodeksu cywilnego za odpowiedzialność deliktową, jeżeli przyczynił się do powstania szkody.

Jakie są terminy przedawnienia roszczeń?

Roszczenie Klienta o ustalenie nieistnienia stosunku prawnego nie ulega przedawnieniu, natomiast roszczenia odszkodowawcze podlegają terminom przedawnienia, które w tej sprawie jeszcze nie upłynęły.

Roszczenia o ustalenie nieważności lub nieistnienia czynności prawnej, takiej jak umowa kredytowa, co do zasady nie ulegają przedawnieniu, ponieważ dotyczą istnienia samego prawa, a nie jego realizacji. W tym zakresie Klient B. K. ma pełne prawo do dochodzenia swoich roszczeń bez ograniczeń czasowych.

W przypadku roszczeń odszkodowawczych Klienta wobec banku, zastosowanie mają różne terminy. Roszczenia związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, jeśli takie zostaną zakwalifikowane, przedawniają się z upływem trzech lat (art. 118 Kodeksu cywilnego). Roszczenia o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym (deliktowe) przedawniają się z upływem trzech lat od dnia, w którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia, nie dłużej jednak niż dziesięć lat od dnia zdarzenia wywołującego szkodę (art. 442¹ § 1 Kodeksu cywilnego).

Biorąc pod uwagę datę otrzymania pierwszego wezwania do zapłaty (5 lipca 2025 r.), roszczenia odszkodowawcze Klienta nie są przedawnione. Klient musi jednak aktywnie dochodzić swoich praw, pamiętając, że zgłoszenia na Policję czy do UODO nie zawsze przerywają bieg przedawnienia roszczeń cywilnoprawnych w sposób automatyczny.

Jakie kroki prawne może podjąć Klient?

Klient może zainicjować postępowanie cywilne o ustalenie nieistnienia zobowiązania, o ochronę dóbr osobistych i odszkodowanie, a także złożyć wnioski o zabezpieczenie powództwa.

Podstawowym krokiem jest złożenie pozwu o ustalenie nieistnienia stosunku prawnego (umowy kredytu) na podstawie art. 189 Kodeksu postępowania cywilnego. Klient ma interes prawny w ustaleniu, że umowa kredytu jest nieważna, a co za tym idzie, że wierzytelność banku NOVA i firmy RECUS wobec niego nie istnieje. Taki pozew należy skierować przeciwko obu podmiotom.

Równocześnie Klient może złożyć pozew o ochronę dóbr osobistych (art. 23, 24 § 1 Kodeksu cywilnego) oraz o odszkodowanie (art. 448 Kodeksu cywilnego) w związku z naruszeniem dobrego imienia i czci Klienta przez negatywny wpis w BIK oraz działania windykacyjne. Możliwe jest również dochodzenie zwrotu bezpodstawnego wzbogacenia, jeśli bank otrzymał spłaty od Klienta lub osoby trzeciej.

W celu wstrzymania działań windykacyjnych i usunięcia wpisu z BIK na czas trwania postępowania, Klient powinien złożyć wniosek o zabezpieczenie powództwa na podstawie art. 730 w związku z art. 736 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego. Wniosek ten powinien uprawdopodobnić roszczenie Klienta i wskazać, jaki sposób zabezpieczenia jest odpowiedni.

Jakie dowody są kluczowe w tej sprawie?

Kluczowe dowody obejmują metadane podpisu elektronicznego, raporty bankowe, dokumentację z postępowań karnych i administracyjnych oraz wszelkie dokumenty potwierdzające szkody Klienta.

Podstawą dowodową będzie przesłuchanie Klienta B. K., w którym przedstawi on okoliczności braku wiedzy o transakcji i nieudzielenia zgody, a także zeznania świadków, np. osób bliskich lub kontrahentów, które mogą potwierdzić jego wiarygodność i utratę zleceń. Istotne będą również dokumenty, takie jak raport BIK, korespondencja z bankiem i firmą windykacyjną, wezwania do zapłaty oraz dokumenty z postępowań na Policji i w UODO.

Niezbędne jest uzyskanie od banku pełnej dokumentacji dotyczącej wniosku o kredyt i uruchomienia środków, w tym metadanych elektronicznego podpisu (adres IP, hash podpisu) oraz potwierdzenia przekazania środków na rachunek, który nie należy do Klienta. Adres IP logowania z Niemiec oraz fakt przelania środków na nieznany rachunek bankowy Klienta (PL██ ████ ████ ████ ████ ████) są kluczowymi poszlakami.

Niezwykle ważnym dowodem będzie opinia biegłego z zakresu informatyki śledczej, która pomoże ustalić, kto faktycznie złożył podpis elektroniczny, skąd dokonano logowania oraz czy doszło do naruszenia bezpieczeństwa danych. Zgodnie z art. 6 Kodeksu cywilnego, ciężar udowodnienia, że Klient ważnie zaciągnął kredyt, spoczywa na banku i firmie windykacyjnej.

Jakie są roszczenia finansowe Klienta?

Klient domaga się odszkodowania za straty majątkowe, takie jak utracone zlecenia i koszty rzecznika, oraz zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych.

W zakresie szkody majątkowej, Klient B. K. poniósł straty w postaci utraconych zleceń warsztatowych, szacowanych na 12 500 zł netto, oraz koszty zatrudnienia rzecznika prasowego w wysokości 3 200 zł, mające na celu ochronę jego reputacji. Łączna kwota szkody majątkowej wynosi zatem 15 700 zł, do której należy doliczyć odsetki ustawowe za opóźnienie od dnia wezwania banku do zapłaty (art. 481 § 1 Kodeksu cywilnego).

Poza stratami materialnymi, Klient doznał szkody niemajątkowej w postaci naruszenia dobrego imienia i czci (dóbr osobistych) wskutek negatywnego wpisu w BIK oraz uporczywych działań windykacyjnych, które doprowadziły do pomówień na forach internetowych. Zgodnie z art. 24 § 1 i art. 448 Kodeksu cywilnego, sąd może przyznać zadośćuczynienie pieniężne za doznaną krzywdę.

Proponowana kwota zadośćuczynienia to minimum 20 000 zł, z możliwością zwiększenia w zależności od udowodnionego rozmiaru krzywdy i wpływu na życie zawodowe i osobiste Klienta. Suma roszczeń pieniężnych Klienta to co najmniej 35 700 zł (15 700 zł odszkodowania + 20 000 zł zadośćuczynienia) plus należne odsetki.

Jakie są ryzyka i szanse w sporze z bankiem?

Szanse Klienta opierają się na braku jego rzeczywistego oświadczenia woli i potencjalnej abuzywności klauzuli umownej, natomiast ryzyka dotyczą trudności w obaleniu domniemania autentyczności podpisu elektronicznego i długotrwałości postępowań.

Mocnymi stronami sprawy są brak autentycznego oświadczenia woli Klienta, dowody takie jak adres IP z Niemiec użyty do logowania oraz fakt przelania środków na rachunek nie należący do Klienta. Potencjalna abuzywność klauzuli umownej § 10, która wyłącza odpowiedzialność banku, stwarza szansę na jej podważenie. Dodatkowo, trwające postępowania karne i administracyjne (Policja, UODO) mogą dostarczyć cennych dowodów.

Główne ryzyka to konieczność obalenia domniemania autentyczności kwalifikowanego podpisu elektronicznego, na co bank z pewnością będzie się powoływał (art. 75 ust. 1 ustawy o podpisie elektronicznym). Bank będzie również argumentował, że postąpił zgodnie z wewnętrznymi procedurami, co z jego perspektywy wyłącza odpowiedzialność. Postępowania sądowe mogą być długotrwałe, a w tym czasie Klient będzie musiał radzić sobie z negatywnym wpisem w BIK i stresem związanym z windykacją.

Strategia powinna skupiać się na kompleksowym działaniu: szybkim wysłaniu wezwania przedsądowego, a w przypadku braku reakcji – złożeniu pozwu cywilnego o ustalenie nieistnienia zobowiązania, ochronę dóbr osobistych i odszkodowanie, wraz z wnioskiem o zabezpieczenie powództwa. Aktywne monitorowanie postępowań karnych i administracyjnych oraz pozyskiwanie z nich informacji jest kluczowe.

Najczęstsze pytania

Co oznacza, że umowa kredytowa jest nieważna?

Nieważność umowy kredytowej oznacza, że nie wywołuje ona skutków prawnych od momentu jej zawarcia, tak jakby nigdy nie istniała. W takim przypadku zobowiązanie Klienta do spłaty kredytu nie powstaje, a wszelkie działania windykacyjne są bezzasadne.

Czy wpis w BIK można usunąć?

Tak, w przypadku udowodnienia, że kredyt został zaciągnięty w wyniku oszustwa i umowa jest nieważna, Klient ma prawo żądać usunięcia negatywnego wpisu z BIK. Jest to kluczowy element ochrony jego reputacji finansowej i zapobiegania dalszym szkodom.

Dokumenty sprawy do pobrania

Masz podobną sprawę? Przeanalizuj ją w CaseBox AI

Wykup pakiet Konsultacja Prawna, dodaj swoje dokumenty i przeprowadź analizę samodzielnie — z odwołaniami do przepisów i orzeczeń.

Przeanalizuj własną sprawę

Obsługujesz takie sprawy? Pozyskaj zapytania przez Giełdę CaseBox

Na Giełdę trafiają zanonimizowane opisy spraw użytkowników CaseBox.

Zobacz Giełdę CaseBox · Plany Prawnik i Kancelaria

Podstawy prawne

Brzmienie: Art. 6 Kodeks cywilny

Ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 23 Kodeks cywilny

Dobra osobiste człowieka, jak w szczególności zdrowie, wolność, cześć, swoboda sumienia, nazwisko lub pseudonim, wizerunek, tajemnica korespondencji, nietykalność mieszkania, twórczość naukowa, artystyczna, wynalazcza i racjonalizatorska, pozostają pod ochroną prawa cywilnego niezależnie od ochrony przewidzianej w innych przepisach.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 24 Kodeks cywilny

§ 1. Ten, czyje dobro osobiste zostaje zagrożone cudzym działaniem, może żądać zaniechania tego działania, chyba że nie jest ono bezprawne. W razie dokonanego naruszenia może on także żądać, ażeby osoba, która dopuściła się naruszenia, dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków, w szczególności ażeby złożyła oświadczenie odpowiedniej treści i w odpowiedniej formie. Na zasadach przewidzianych w kodeksie może on również żądać zadośćuczynienia pieniężnego albo zapłaty odpowiedniej sumy pieniężnej na wskazany cel społeczny. § 2. Jeżeli wskutek naruszenia dobra osobistego została wyrządzona szkoda majątkowa, poszkodowany może żądać jej naprawienia na zasadach ogólnych. § 3. Przepisy powyższe nie uchybiają uprawnieniom przewidzianym w innych przepisach, w szczególności w prawie autorskim oraz w prawie wynalazczym.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 58 Kodeks cywilny

§ 1. Czynność prawna sprzeczna z ustawą albo mająca na celu obejście ustawy jest nieważna, chyba że właściwy przepis przewiduje inny skutek, w szczególności ten, iż na miejsce nieważnych postanowień czynności prawnej wchodzą odpowiednie przepisy ustawy. § 2. Nieważna jest czynność prawna sprzeczna z zasadami współżycia społecznego. § 3. Jeżeli nieważnością jest dotknięta tylko część czynności prawnej, czynność pozostaje w mocy co do pozostałych części, chyba że z okoliczności wynika, iż bez postanowień dotkniętych nieważnością czynność nie zostałaby dokonana.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 60 Kodeks cywilny

Z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych, wola osoby dokonującej czynności prawnej może być wyrażona przez każde zachowanie się tej osoby, które ujawnia jej wolę w sposób dostateczny, w tym również przez ujawnienie tej woli w postaci elektronicznej (oświadczenie woli).

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 65 Kodeks cywilny

§ 1. Oświadczenie woli należy tak tłumaczyć, jak tego wymagają ze względu na okoliczności, w których złożone zostało, zasady współżycia społecznego oraz ustalone zwyczaje. § 2. W umowach należy raczej badać, jaki był zgodny zamiar stron i cel umowy, aniżeli opierać się na jej dosłownym brzmieniu.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 82 Kodeks cywilny

Nieważne jest oświadczenie woli złożone przez osobę, która z jakichkolwiek powodów znajdowała się w stanie wyłączającym świadome albo swobodne powzięcie decyzji i wyrażenie woli. Dotyczy to w szczególności choroby psychicznej, niedorozwoju umysłowego albo innego, chociażby nawet przemijającego, zaburzenia czynności psychicznych.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 83 Kodeks cywilny

§ 1. Nieważne jest oświadczenie woli złożone drugiej stronie za jej zgodą dla pozoru. Jeżeli oświadczenie takie zostało złożone dla ukrycia innej czynności prawnej, ważność oświadczenia ocenia się według właściwości tej czynności. § 2. Pozorność oświadczenia woli nie ma wpływu na skuteczność odpłatnej czynności prawnej, dokonanej na podstawie pozornego oświadczenia, jeżeli wskutek tej czynności osoba trzecia nabywa prawo lub zostaje zwolniona od obowiązku, chyba że działała w złej wierze.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 117 Kodeks cywilny

§ 1. Z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych, roszczenia majątkowe ulegają przedawnieniu. § 2. Po upływie terminu przedawnienia ten, przeciwko komu przysługuje roszczenie, może uchylić się od jego zaspokojenia, chyba że zrzeka się korzystania z zarzutu przedawnienia. Jednakże zrzeczenie się zarzutu przedawnienia przed upływem terminu jest nieważne. § 21. Po upływie terminu przedawnienia nie można domagać się zaspokojenia roszczenia przysługującego przeciwko konsumentowi. § 3. (uchylony)

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 118 Kodeks cywilny

Jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej, termin przedawnienia wynosi sześć lat, a dla roszczeń o świadczenia okresowe oraz roszczeń związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej – trzy lata. Jednakże koniec terminu przedawnienia przypada na ostatni dzień roku kalendarzowego, chyba że termin przedawnienia jest krótszy niż dwa lata.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 355 Kodeks cywilny

§ 1. Dłużnik obowiązany jest do staranności ogólnie wymaganej w stosunkach danego rodzaju (należyta staranność). § 2. Należytą staranność dłużnika w zakresie prowadzonej przez niego działalności gospodarczej określa się przy uwzględnieniu zawodowego charakteru tej działalności.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 385 Kodeks cywilny

§ 1. W razie sprzeczności treści umowy z wzorcem umowy strony są związane umową. § 2. Wzorzec umowy powinien być sformułowany jednoznacznie i w sposób zrozumiały. Postanowienia niejednoznaczne tłumaczy się na korzyść konsumenta. Zasady wyrażonej w zdaniu poprzedzającym nie stosuje się w postępowaniu w sprawach o uznanie postanowień wzorca umowy za niedozwolone.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 415 Kodeks cywilny

Kto z winy swej wyrządził drugiemu szkodę, obowiązany jest do jej naprawienia.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 442¹ Kodeks cywilny

§ 1. Roszczenie o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym ulega przedawnieniu z upływem lat trzech od dnia, w którym poszkodowany dowiedział się albo przy zachowaniu należytej staranności mógł się dowiedzieć o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia. Jednakże termin ten nie może być dłuższy niż dziesięć lat od dnia, w którym nastąpiło zdarzenie wywołujące szkodę. § 2. Jeżeli szkoda wynikła ze zbrodni lub występku, roszczenie o naprawienie szkody ulega przedawnieniu z upływem lat dwudziestu od dnia popełnienia przestępstwa bez względu na to, kiedy poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia. § 3. W razie wyrządzenia szkody na osobie, przedawnienie nie może skończyć się wcześniej niż z upływem lat trzech od dnia, w którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia. § 4. Przedawnienie roszczeń osoby małoletniej o naprawienie szkody na osobie nie może skończyć się wcześniej niż z upływem lat dwóch od uzyskania przez nią pełnoletności.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 448 Kodeks cywilny

§ 1. W razie naruszenia dobra osobistego sąd może przyznać temu, czyje dobro osobiste zostało naruszone, odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę albo zasądzić odpowiednią sumę pieniężną na wskazany przez niego cel społeczny, niezależnie od innych środków potrzebnych do usunięcia skutków naruszenia. § 2. W przypadkach określonych w art. 445 § 1 i 2 oraz art. 4462 ten, czyje dobro osobiste zostało naruszone, może obok zadośćuczynienia pieniężnego żądać zasądzenia odpowiedniej sumy na wskazany przez niego cel społeczny. § 3. Do roszczeń, o których mowa w § 1 i 2, przepis art. 445 § 3 stosuje się.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 471 Kodeks cywilny

Dłużnik obowiązany jest do naprawienia szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania, chyba że niewykonanie lub nienależyte wykonanie jest następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 481 Kodeks cywilny

§ 1. Jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. § 2. Jeżeli stopa odsetek za opóźnienie nie była oznaczona, należą się odsetki ustawowe za opóźnienie w wysokości równej sumie stopy referencyjnej Narodowego Banku Polskiego i 5,5 punktów procentowych. Jednakże gdy wierzytelność jest oprocentowana według stopy wyższej, wierzyciel może żądać odsetek za opóźnienie według tej wyższej stopy. § 21. Maksymalna wysokość odsetek za opóźnienie nie może w stosunku rocznym przekraczać dwukrotności wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie (odsetki maksymalne za opóźnienie). § 22. Jeżeli wysokość odsetek za opóźnienie przekracza wysokość odsetek maksymalnych za opóźnienie, należą się odsetki maksymalne za opóźnienie. § 23. Postanowienia umowne nie mogą wyłączać ani ograniczać przepisów o odsetkach maksymalnych za opóźnienie, także w przypadku dokonania wyboru prawa obcego. W takim przypadku stosuje się przepisy ustawy. § 24. Minister Sprawiedliwości ogłasza, w drodze obwieszczenia, w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”, wysokość odsetek ustawowych za opóźnienie. § 3. W razie zwłoki dłużnika wierzyciel może nadto żądać naprawienia szkody na zasadach ogólnych.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 509 Kodeks cywilny

§ 1. Wierzyciel może bez zgody dłużnika przenieść wierzytelność na osobę trzecią (przelew), chyba że sprzeciwiałoby się to ustawie, zastrzeżeniu umownemu albo właściwości zobowiązania. § 2. Wraz z wierzytelnością przechodzą na nabywcę wszelkie związane z nią prawa, w szczególności roszczenie o zaległe odsetki.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 125 Kodeks postępowania cywilnego

§ 1. Pisma procesowe obejmują wnioski i oświadczenia stron składane poza rozprawą. § 2. Jeżeli przepis szczególny tak stanowi, pisma procesowe wnosi się na urzędowych formularzach. § 21. Jeżeli przepis szczególny tak stanowi albo dokonano wyboru wnoszenia pism procesowych za pośrednictwem systemu teleinformatycznego, pisma procesowe w tej sprawie wnosi się wyłącznie za pośrednictwem systemu teleinformatycznego. Pisma niewniesione za pośrednictwem systemu teleinformatycznego nie wywołują skutków prawnych, jakie ustawa wiąże z wniesieniem pisma do sądu, o czym sąd poucza wnoszącego pismo. § 21a. Dokonanie wyboru wnoszenia pism procesowych za pośrednictwem systemu teleinformatycznego oraz dalsze wnoszenie tych pism za pośrednictwem tego systemu jest dopuszczalne, jeżeli z przyczyn technicznych, leżących po stronie sądu, jest to możliwe. § 22. W przypadku niewniesienia pisma za pośrednictwem systemu teleinformatycznego przewodniczący zawiadamia wnoszącego pismo o bezskuteczności czynności. § 23. Jeżeli z przyczyn technicznych leżących po stronie sądu nie jest możliwe wniesienie pisma za pośrednictwem systemu teleinformatycznego w wymaganym terminie, stosuje się przepisy art. 168–172. § 24. Oświadczenie o wyborze lub rezygnacji z wyboru wnoszenia pism procesowych za pośrednictwem systemu teleinformatycznego składa się za pośrednictwem tego systemu. Oświadczenie to jest wiążące tylko w stosunku do osoby, która je złożyła. § 3. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, wzory i sposób udostępniania stronom urzędowych formularzy, o których mowa w § 2, odpowiadających wymaganiom przewidzianym dla pism procesowych, szczególnym wymaganiom postępowania, w którym mają być stosowane, oraz zawierających niezbędne pouczenia dla stron, co do sposobu ich wypełniania, wnoszenia i skutków niedostosowania pisma do tych wymagań, uwzględniając, że urzędowe formularze powinny być udostępniane w siedzibach sądów oraz bezpłatnie w sieci Internet w formie pozwalającej na dogodną edycję treści formularza. § 31. Minister Sprawiedliwości w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw informatyzacji określi, w drodze rozporządzenia, sposób wnoszenia pism procesowych za pośrednictwem systemu teleinformatycznego, mając na względzie skuteczność wnoszenia pism, szczególne wymagania postępowań obsługiwanych przez ten system oraz ochronę praw osób wnoszących pisma. § 4. (uchylony) § 5. Jeżeli warunki techniczne i organizacyjne sądu to umożliwiają, pisma procesowe można wnosić także na adres do doręczeń elektronicznych sądu, o którym mowa w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1045). * § 5. (uchylony)

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 189 Kodeks postępowania cywilnego

Powód może żądać ustalenia przez sąd istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, gdy ma w tym interes prawny.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 730 Kodeks postępowania cywilnego

§ 1. W każdej sprawie cywilnej podlegającej rozpoznaniu przez sąd lub sąd polubowny można żądać udzielenia zabezpieczenia. § 2. Sąd może udzielić zabezpieczenia przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Po uzyskaniu przez uprawnionego tytułu wykonawczego dopuszczalne jest udzielenie zabezpieczenia tylko wtedy, jeżeli ma ono na celu zabezpieczenie roszczenia o świadczenie, którego termin spełnienia jeszcze nie nastąpił.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 736 Kodeks postępowania cywilnego

§ 1. Wniosek o udzielenie zabezpieczenia powinien odpowiadać wymaganiom przepisanym dla pisma procesowego, a nadto zawierać: 1) wskazanie sposobu zabezpieczenia, a w sprawach o roszczenie pieniężne także wskazanie sumy zabezpieczenia; 2) uprawdopodobnienie okoliczności uzasadniających wniosek. § 2. Jeżeli wniosek o udzielenie zabezpieczenia złożono przed wszczęciem postępowania, należy nadto zwięźle przedstawić przedmiot sprawy. § 3. Wskazana w § 1 suma zabezpieczenia nie może być wyższa od dochodzonego roszczenia liczonego wraz z odsetkami do dnia wydania postanowienia o udzieleniu zabezpieczenia oraz z kosztami wykonania zabezpieczenia. Suma ta może obejmować także przewidywane koszty postępowania. § 4. Jeżeli w ramach zabezpieczenia obowiązany składa sumę zabezpieczenia, sumę tę umieszcza na rachunku depozytowym Ministra Finansów, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. § 5. W sprawach wymienionych w art. 479[89] wniosek powinien zawierać ponadto informację, czy toczy lub toczyło się postępowanie w przedmiocie unieważnienia prawa wyłącznego albo oświadczenie strony lub uczestnika postępowania o braku wiedzy o takim postępowaniu.

Strona przepisu

Brzmienie: Art. 287 Kodeks karny

§ 1. Kto, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej lub wyrządzenia innej osobie szkody, bez upoważnienia, wpływa na automatyczne przetwarzanie, gromadzenie lub przekazywanie danych informatycznych lub zmienia, usuwa albo wprowadza nowy zapis danych informatycznych, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5. § 2. W wypadku mniejszej wagi, sprawca podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku. § 3. Jeżeli oszustwo popełniono na szkodę osoby najbliższej, ściganie następuje na wniosek pokrzywdzonego.

Strona przepisu

Stan prawny i aktualizacja materiału: 2026-10-06.