Ruch drogowy, cyber i reputacja
Konsekwencje jazdy pod wpływem alkoholu: obrona prawna i ochrona reputacji
Ernest Syska · weryfikacja merytoryczna: Mateusz Jagiełło
Publikacja: 2026-10-06 · aktualizacja: 2026-10-06 · czas czytania 7 min
Prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości to poważne przestępstwo, które niesie za sobą nie tylko konsekwencje karne, ale może mieć również dalekosiężne skutki dla życia zawodowego i osobistego. Niniejszy artykuł przedstawia kompleksową analizę prawną wielowątkowej sprawy P. N., który mierzy się zarówno z zarzutami karnymi, utratą pracy, jak i naruszeniem dóbr osobistych w mediach.
- Jakie są kluczowe dowody w sprawie prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości?
- Czy można odwołać się od decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy?
- W jaki sposób można walczyć z artykułami naruszającymi dobra osobiste w internecie?
- Jakie są prawa pracownika zwolnionego dyscyplinarnie?
- Co zrobić, gdy pracodawca żąda zwrotu premii po zwolnieniu?
Szybka odpowiedź
P. N. został zatrzymany za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości, co doprowadziło do wszczęcia śledztwa karnego, zatrzymania prawa jazdy, dyscyplinarnego rozwiązania umowy o pracę oraz publikacji szkalujących materiałów w mediach, wymagając kompleksowej obrony prawnej.
- P. N. grozi odpowiedzialność karna za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości, co wiąże się z karą pozbawienia wolności, grzywną i zakazem prowadzenia pojazdów.
- Zatrzymanie prawa jazdy jest tymczasowe, a wobec decyzji administracyjnych przysługują środki odwoławcze.
- P. N. ma podstawy do dochodzenia roszczeń o ochronę dóbr osobistych od portalu informacyjnego i użytkownika serwisu społecznościowego.
- Zasadność dyscyplinarnego rozwiązania umowy o pracę przez pracodawcę jest wątpliwa i wymaga weryfikacji, dając podstawy do odwołania się do sądu pracy.
- Kluczowe w obronie są dowody dotyczące pomiaru trzeźwości, materiały medialne oraz dokumentacja pracownicza i finansowa.
Jak wyglądała sprawa?
Klient, P. N., został zatrzymany za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości, co wywołało wielowątkowe konsekwencje prawne, wizerunkowe i pracownicze.
Wieczorem 11 lutego 2026 roku, P. N. został zatrzymany przez patrol policji w Warszawie. Przeprowadzone badanie alkomatem wykazało stężenie 0,62 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu, co odpowiada około 1,3 promila. W wyniku zatrzymania, sporządzono protokół, odebrano mu prawo jazdy i zakazano dalszej jazdy. P. N. oświadczył, że spożył dwa kieliszki wina około godziny 20:00 podczas spotkania.
Następnego dnia, portal informacyjny, którego wydawcą jest Digital Media Sp. z o.o., opublikował artykuł wraz z nagraniem wideo udostępnionym przez użytkownika serwisu społecznościowego. Materiały te insynuowały, że P. N. jest 'głównym inżynierem znanej firmy technologicznej' i sugerowały okoliczności upojenia alkoholowego, co szybko wpłynęło negatywnie na jego reputację. W międzyczasie prokuratura wszczęła śledztwo w sprawie prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości.
Konsekwencje dotknęły również sfery zawodowej: pracodawca P. N. początkowo zawiesił go w obowiązkach, a następnie dyscyplinarnie rozwiązał umowę o pracę, powołując się na naruszenie obowiązków pracowniczych i dbanie o dobre imię firmy. Dodatkowo, pracodawca zażądał zwrotu premii kwartalnej oraz odszkodowania za straty wizerunkowe. P. N. wystąpił do portalu z prośbą o usunięcie materiałów i sprostowanie, lecz spotkał się z odmową, a materiały były dalej rozpowszechniane, generując obraźliwe komentarze i groźby.
Jakie ryzyka karne i konsekwencje grożą P. N.?
P. N. grozi odpowiedzialność karna za przestępstwo prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości, co wiąże się z karą pozbawienia wolności, grzywną i zakazem prowadzenia pojazdów.
Podstawa: Art. 178a Kodeksu karnego, Art. 115 § 16 Kodeksu karnego
P. N. został oskarżony o popełnienie przestępstwa z artykułu 178a Kodeksu karnego, które dotyczy prowadzenia pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości. Stan nietrzeźwości jest zdefiniowany w artykule 115 paragraf 16 Kodeksu karnego jako sytuacja, w której zawartość alkoholu we krwi przekracza 0,5 promila lub prowadzi do stężenia przekraczającego tę wartość, bądź w wydychanym powietrzu przekracza 0,25 mg w 1 dm³.
Grożące sankcje obejmują karę pozbawienia wolności do 3 lat, karę grzywny oraz, co istotne, zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych, orzekany na okres nie krótszy niż 3 lata. W przypadku P. N., który miał około 1,3 promila alkoholu (0,62 mg/l), zakaz prowadzenia pojazdów będzie obligatoryjny. Istotne dla obrony będzie zakwestionowanie wiarygodności pomiaru alkomatem, m.in. przez sprawdzenie kalibracji urządzenia (ostatnia kalibracja 15.01.2026 r.) i wnioskowanie o ewentualne badanie krwi, jeśli próbki zostały zabezpieczone. Należy również ocenić dopuszczalność dowodów z nagrania od użytkownika serwisu społecznościowego.
Okoliczności zatrzymania, takie jak krótka interwencja i konflikt słowny z funkcjonariuszami, mogą być interpretowane na niekorzyść P. N. Dodatkowo, oświadczenia świadków, którzy potwierdzili problemy z równowagą i bełkotliwą mowę, mogą wzmocnić stanowisko prokuratury. Obrona będzie musiała skoncentrować się na podważeniu tych dowodów oraz na wskazaniu okoliczności łagodzących.
- Kara pozbawienia wolności do 3 lat.
- Grzywna.
- Zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres nie krótszy niż 3 lata.
Czy zatrzymanie prawa jazdy jest ostateczne i co można zrobić?
Zatrzymanie prawa jazdy jest tymczasowe, a wobec decyzji organu administracyjnego istnieje możliwość odwołania lub wniesienia sprzeciwu.
Podstawa: Art. 129 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym
Zgodnie z artykułem 129 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, policja ma prawo do tymczasowego zatrzymania prawa jazdy. To tymczasowe zatrzymanie następuje na podstawie protokołu sporządzonego przez funkcjonariusza, jak miało to miejsce w przypadku P. N. Kolejnym krokiem jest decyzja organu administracyjnego, najczęściej starosty, o zatrzymaniu prawa jazdy lub cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami.
P. N. przysługuje prawo do złożenia sprzeciwu lub odwołania od decyzji administracyjnej. Terminy na złożenie tych środków są ściśle określone i należy ich bezwzględnie przestrzegać. Po wydaniu wyroku karnego, sąd orzeknie o zakazie prowadzenia pojazdów. Czas trwania tego zakazu jest zależny od orzeczenia sądu. Istnieje możliwość wnioskowania o skrócenie lub warunkowe zawieszenie wykonywania zakazu prowadzenia pojazdów, np. poprzez montaż blokady alkoholowej w pojeździe po upływie określonego czasu orzeczonego zakazu.
Ważne jest, aby P. N. na bieżąco monitorował wszelkie pisma i decyzje dotyczące zatrzymanego prawa jazdy i reagował na nie w przewidzianych terminach. Wniosek o zabezpieczenie sądowe w tym zakresie może być również rozważany, aby zabezpieczyć możliwość prowadzenia pojazdów do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy.
- Zatrzymanie dokumentu jest tymczasowe (protokół policyjny).
- Możliwe środki odwoławcze/sprzeciw od decyzji administracyjnej (starosty).
- Wnioskowanie o skrócenie okresu zakazu lub instalację blokady alkoholowej.
Jakie roszczenia można zgłosić przeciwko portalowi informacyjnemu i użytkownikowi serwisu społecznościowego?
P. N. może dochodzić roszczeń o ochronę dóbr osobistych od portalu informacyjnego i użytkownika serwisu społecznościowego, żądając usunięcia treści, sprostowania, zadośćuczynienia lub odszkodowania.
Podstawa: Art. 23 Kodeksu cywilnego, Art. 24 Kodeksu cywilnego, Art. 14 ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną
Artykuły 23 i 24 Kodeksu cywilnego stanowią podstawę prawną do ochrony dóbr osobistych, takich jak cześć, dobre imię czy wizerunek. Publikacja artykułu i materiału wideo przez portal informacyjny, wraz z insynuacjami oraz rozpowszechnianie ich przez użytkownika serwisu społecznościowego, z pewnością naruszyły dobra osobiste P. N., prowadząc do upokorzenia, utraty reputacji i groźby.
P. N. może żądać od wydawcy portalu informacyjnego oraz od użytkownika serwisu społecznościowego: usunięcia treści naruszających jego dobra osobiste, opublikowania sprostowania (szczególnie w odniesieniu do nieprawdziwych informacji lub insynuacji), a także zasądzenia zadośćuczynienia za doznaną krzywdę niemajątkową lub odszkodowania za szkodę majątkową (np. utracone zarobki lub inne straty finansowe wynikające z utraty reputacji).
W celu szybkiego zabezpieczenia interesów P. N., można rozważyć złożenie wniosku o zabezpieczenie roszczeń, w tym o nakazanie usunięcia lub zablokowania dostępu do materiałów wideo i artykułu, na podstawie artykułu 14 ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną. Ponadto, można zgłosić sprawę do administratora serwisu społecznościowego z żądaniem usunięcia materiałów. Termin odmowy usunięcia przez portal (17 marca 2026 r.) stanowi punkt wyjścia do dalszych działań prawnych.
- Żądanie usunięcia treści naruszających dobra osobiste.
- Wystąpienie o sprostowanie nieprawdziwych informacji.
- Dochodzenie zadośćuczynienia za doznaną krzywdę.
- Żądanie odszkodowania za straty majątkowe.
- Wnioskowanie o środki zabezpieczające (np. blokada treści).
Czy wypowiedzenie umowy o pracę było zasadne i jakie prawa ma P. N. wobec pracodawcy?
Zasadność dyscyplinarnego rozwiązania umowy o pracę wymaga weryfikacji, a P. N. ma prawo do odwołania się do sądu pracy w celu dochodzenia przywrócenia do pracy lub odszkodowania.
Podstawa: Art. 52 §1 Kodeksu pracy
Pracodawca rozwiązał umowę o pracę z P. N. ze skutkiem natychmiastowym z winy pracownika, powołując się na artykuł 52 §1 Kodeksu pracy oraz wewnętrzny §15 Regulaminu Pracy. Uzasadnieniem było prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości i publiczne rozpowszechnienie informacji negatywnie wpływających na reputację firmy. Aby rozwiązanie umowy w trybie dyscyplinarnym było zasadne, naruszenie obowiązków pracowniczych musi być ciężkie.
Prowadzenie pojazdu po alkoholu poza godzinami pracy co do zasady nie stanowi ciężkiego naruszenia obowiązków pracowniczych, chyba że ma bezpośredni wpływ na wykonywaną pracę lub reputację pracodawcy w sposób rażący. Należy zbadać, czy pracodawca wykazał, że działania P. N. rzeczywiście naruszyły obowiązki pracownicze lub zagroziły dobremu imieniu firmy w stopniu uzasadniającym zwolnienie dyscyplinarne. Ważne jest, że P. N. ma 21 dni od daty doręczenia wypowiedzenia umowy o pracę (czyli od 3 marca 2026 r.) na złożenie odwołania do sądu pracy.
W ramach odwołania, P. N. może żądać przywrócenia do pracy na poprzednich warunkach lub zasądzenia odszkodowania za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy. Dodatkowo, pracodawca zażądał zwrotu premii kwartalnej w wysokości 18 450,00 zł brutto oraz odszkodowania za straty wizerunkowe w wysokości 50 000,00 zł netto. Zasadność tych roszczeń również podlega weryfikacji, zwłaszcza w kontekście braku wykazania rzeczywistych strat pracodawcy i istnienia podstaw prawnych do zwrotu premii (np. §12 pkt 3 Regulaminu Wynagradzania i ogólnych przepisów prawa).
- Prawo do odwołania się do sądu pracy w ciągu 21 dni od doręczenia wypowiedzenia.
- Możliwość żądania przywrócenia do pracy lub odszkodowania.
- Weryfikacja zasadności roszczeń pracodawcy o zwrot premii i odszkodowanie.
Jakie dowody są kluczowe w tej sprawie i jakie roszczenia finansowe można kalkulować?
Kluczowe dowody to m.in. protokoły z zatrzymania i badania trzeźwości, dokumentacja dotycząca alkomatu, materiały z mediów, świadectwo pracy i dokumentacja finansowa.
Dla skutecznej obrony P. N. niezbędne będzie zgromadzenie szeregu dowodów. W sprawie karnej kluczowe będą: protokół zatrzymania i badania trzeźwości, karta kalibracji alkomatu ALCO-SCAN Model AS-9000 (ostatnia kalibracja 15.01.2026 r.), ewentualna ekspertyza biegłego dotycząca metodologii i wiarygodności pomiaru, a także zapisy monitoringu miejskiego (CCTV), które mogą potwierdzić lub podważyć oświadczenia świadków. Ważne będzie również przesłuchanie funkcjonariusza prowadzącego czynności J. K. oraz wskazanych świadków M. Z. i A. B.
W sprawach cywilnych dotyczących ochrony dóbr osobistych, P. N. powinien przedstawić: kopie artykułu i materiału wideo z portalu informacyjnego, screeny komentarzy i gróźb, dokumentację korespondencji z redakcją (prośba o usunięcie, odmowa), a także dowody na poniesione straty finansowe lub reputacyjne (np. utratę możliwości zatrudnienia, opinie psychologiczne). W sprawie pracowniczej kluczowe będą: umowa o pracę, regulaminy pracodawcy, wypowiedzenie umowy, świadectwo pracy, wezwanie do zapłaty premii i odszkodowania, a także dowody na utracone zarobki oraz wszelkie dokumenty dotyczące zawieszenia i rozwiązania umowy.
Wstępna kalkulacja roszczeń klienta przeciwko portalowi i użytkownikowi serwisu społecznościowego może obejmować zadośćuczynienie za naruszenie dóbr osobistych (kwota uzależniona od skali naruszenia, np. 50 000 zł), odszkodowanie za utracone zarobki oraz zwrot kosztów prawnych. Wobec pracodawcy, P. N. może dochodzić wynagrodzenia za okres bezprawnego rozwiązania umowy (w tym premia 18 450,00 zł brutto) oraz ewentualnego odszkodowania za niezgodne z prawem zwolnienie. Terminy przedawnienia dla roszczeń pracowniczych to zazwyczaj 3 lata od wymagalności, a dla roszczeń cywilnych z ochrony dóbr osobistych są one różne, jednak istotne jest szybkie działanie.
- Protokół zatrzymania i badania trzeźwości.
- Dokumentacja kalibracji alkomatu.
- Ekspertyzy biegłych (alkohol, psychologia).
- Zapisy CCTV z miejsca zdarzenia.
- Kopie artykułów, filmów i komentarzy z internetu.
- Dokumentacja pracownicza (umowa, regulaminy, wypowiedzenie, świadectwo pracy).
- Dowody na utracone zarobki i inne straty finansowe.
Jaka strategia procesowa jest rekomendowana w tak złożonej sprawie?
Rekomendowana strategia obejmuje równoczesne działania w postępowaniach karnym, administracyjnym, cywilnym i pracowniczym, z priorytetem na obronę w sprawie karnej i zabezpieczenie roszczeń.
Ze względu na wielowątkowość sprawy P. N., konieczne jest przyjęcie kompleksowej strategii procesowej, która uwzględni równoległe postępowania: karne, administracyjne (dotyczące prawa jazdy), cywilne (ochrona dóbr osobistych) oraz pracownicze. Priorytetem jest skuteczna obrona w sprawie karnej, ponieważ jej wynik będzie miał wpływ na pozostałe postępowania. Należy przygotować wnioski dowodowe (np. ekspertyza alkomatu, badanie krwi, przesłuchanie biegłych) i aktywnie uczestniczyć w śledztwie.
Równolegle, niezbędne jest podjęcie szybkich działań w celu ochrony dóbr osobistych P. N. Oprócz wezwania przedsądowego do portalu informacyjnego i użytkownika serwisu społecznościowego, należy rozważyć złożenie pozwu o ochronę dóbr osobistych wraz z wnioskiem o zabezpieczenie roszczeń (np. o nakaz usunięcia materiałów lub zablokowanie dostępu do nich). W postępowaniu pracowniczym kluczowe jest złożenie odwołania od wypowiedzenia umowy o pracę w terminie 21 dni, a także przygotowanie odpowiedzi na wezwanie pracodawcy do zapłaty premii i odszkodowania.
Należy ocenić ryzyka związane z równoległymi postępowaniami, w tym możliwość wzajemnego wpływania na siebie dowodów i ustaleń. Rozważenie negocjacji pozasądowych z portalem i pracodawcą może być opcją, jednak z uwzględnieniem dotychczasowej odmowy współpracy. Ostateczna strategia powinna zminimalizować negatywne skutki dla P. N., maksymalizując szanse na odzyskanie reputacji, prawa do prowadzenia pojazdów i odszkodowania za poniesione straty.
- Aktywna obrona w sprawie karnej (wnioski dowodowe, przesłuchania).
- Wniesienie odwołania od wypowiedzenia umowy o pracę w terminie.
- Wytoczenie powództwa cywilnego o ochronę dóbr osobistych wraz z wnioskiem o zabezpieczenie.
- Monitorowanie i reagowanie na decyzje administracyjne dotyczące prawa jazdy.
- Analiza ryzyka i możliwości negocjacji pozasądowych.
- Zabezpieczanie dowodów elektronicznych.
Najczęstsze pytania
Czy wynik alkomatu jest zawsze ostateczny w sprawie karnej?
Nie, wynik alkomatu nie jest zawsze ostateczny i może być kwestionowany w postępowaniu karnym. Możliwe jest podważanie wiarygodności pomiaru poprzez weryfikację kalibracji urządzenia, sposobu przeprowadzenia badania, a także wnioskowanie o przeprowadzenie badania krwi, jeśli jest to jeszcze możliwe.
Jakie są terminy na odwołanie od zwolnienia dyscyplinarnego i jakie roszczenia może zgłosić pracownik?
Pracownik ma 21 dni od daty doręczenia pisma o rozwiązaniu umowy o pracę na złożenie odwołania do sądu pracy. W ramach odwołania, pracownik może żądać przywrócenia do pracy na poprzednich warunkach albo zasądzenia odszkodowania za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę.
Czy portal informacyjny musi usunąć artykuł naruszający dobra osobiste na żądanie?
Portal informacyjny nie zawsze jest zobowiązany do automatycznego usunięcia treści na żądanie. Jednakże, w przypadku udowodnienia naruszenia dóbr osobistych, P. N. może dochodzić usunięcia treści, sprostowania, zadośćuczynienia lub odszkodowania na drodze sądowej, a także złożyć wniosek o zabezpieczenie roszczeń, aby uzyskać szybkie zablokowanie materiału.
Dokumenty sprawy do pobrania
- Sprawa 130 — stan faktyczny i dokumenty (DOCX) — DOCX · 18 KB
- Sprawa 130 — rozwiązanie CaseBox (DOCX) — DOCX · 13 KB
Masz podobną sprawę? Przeanalizuj ją w CaseBox AI
Wykup pakiet Konsultacja Prawna, dodaj swoje dokumenty i przeprowadź analizę samodzielnie — z odwołaniami do przepisów i orzeczeń.
Obsługujesz takie sprawy? Pozyskaj zapytania przez Giełdę CaseBox
Na Giełdę trafiają zanonimizowane opisy spraw użytkowników CaseBox.
Podstawy prawne
- Art. 178a Kodeksu karnego
- Art. 115 § 16 Kodeksu karnego
- Art. 23 Kodeksu cywilnego
- Art. 24 Kodeksu cywilnego
- Art. 52 §1 Kodeksu pracy
- Art. 129 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym
- Art. 14 ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną
Brzmienie: Art. 115 Kodeks karny
§ 1. Czynem zabronionym jest zachowanie o znamionach określonych w ustawie karnej. § 2. Przy ocenie stopnia społecznej szkodliwości czynu sąd bierze pod uwagę rodzaj i charakter naruszonego lub zagrożonego dobra, rozmiary wyrządzonej lub grożącej szkody, sposób i okoliczności popełnienia czynu, wagę naruszonych przez sprawcę obowiązków, jak również postać zamiaru, motywację sprawcy, rodzaj naruszonych reguł ostrożności i stopień ich naruszenia. § 3. Przestępstwami podobnymi są przestępstwa należące do tego samego rodzaju; przestępstwa z zastosowaniem przemocy lub groźby jej użycia albo przestępstwa popełnione w celu osiągnięcia korzyści majątkowej uważa się za przestępstwa podobne. § 4. Korzyścią majątkową lub osobistą jest korzyść zarówno dla siebie, jak i dla kogo innego. § 5. Mieniem znacznej wartości jest mienie, którego wartość w czasie popełnienia czynu zabronionego przekracza 200 000 złotych. § 6. Mieniem wielkiej wartości jest mienie, którego wartość w czasie popełnienia czynu zabronionego przekracza 1 000 000 złotych. § 7. Przepis § 5 stosuje się odpowiednio do określenia „znaczna szkoda” oraz określenia „wartość lub łączna wartość jest znaczna”. § 7a. Przepis § 6 stosuje się odpowiednio do określenia „szkoda w wielkich rozmiarach”. § 8. (uchylony) § 9. Rzeczą ruchomą lub przedmiotem jest także polski albo obcy pieniądz lub inny środek płatniczy, środek pieniężny zapisany na rachunku oraz dokument uprawniający do otrzymania sumy pieniężnej albo zawierający obowiązek wypłaty kapitału, odsetek, udziału w zyskach, albo stwierdzenie uczestnictwa w spółce. § 9a. Kradzieżą szczególnie zuchwałą jest: 1) kradzież, której sprawca swoim zachowaniem wykazuje postawę lekceważącą lub wyzywającą wobec posiadacza rzeczy ruchomej lub innych osób lub używa przemocy innego rodzaju niż przemoc wobec osoby w celu zawładnięcia tą rzeczą; 2) kradzież rzeczy ruchomej znajdującej się bezpośrednio na osobie lub w noszonym przez nią ubraniu albo przenoszonej lub przemieszczanej przez tę osobę w warunkach bezpośredniego kontaktu lub znajdującej się w przedmiotach przenoszonych lub przemieszczanych w takich warunkach. § 10. Młodocianym jest sprawca, który w chwili popełnienia czynu zabronionego nie ukończył 21 lat i w czasie orzekania w pierwszej instancji 24 lat. § 11. Osobą najbliższą jest małżonek, wstępny, zstępny, rodzeństwo, powinowaty w tej samej linii lub stopniu, osoba pozostająca w stosunku przysposobienia oraz jej małżonek, a także osoba pozostająca we wspólnym pożyciu. § 12. Groźbą bezprawną jest zarówno groźba, o której mowa w art. 190, jak i groźba spowodowania postępowania karnego lub innego postępowania, w którym może zostać nałożona administracyjna kara pieniężna, jak również rozgłoszenia wiadomości uwłaczającej czci zagrożonego lub jego osoby najbliższej; nie stanowi groźby zapowiedź spowodowania postępowania karnego lub innego postępowania, w którym może zostać nałożona administracyjna kara pieniężna, jeżeli ma ona jedynie na celu ochronę prawa naruszonego przestępstwem lub zachowaniem zagrożonym administracyjną karą pieniężną. § 13. Funkcjonariuszem publicznym jest: 1) Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej; 2) poseł, senator, radny; 2a) poseł do Parlamentu Europejskiego; 3) sędzia, ławnik, prokurator, funkcjonariusz finansowego organu postępowania przygotowawczego lub organu nadrzędnego nad finansowym organem postępowania przygotowawczego, notariusz, komornik, kurator sądowy, syndyk, nadzorca sądowy i zarządca, osoba orzekająca w organach dyscyplinarnych działających na podstawie ustawy; 4) osoba będąca pracownikiem administracji rządowej, innego organu państwowego lub samorządu terytorialnego, chyba że pełni wyłącznie czynności usługowe, a także inna osoba w zakresie, w którym uprawniona jest do wydawania decyzji administracyjnych; 5) osoba będąca pracownikiem organu kontroli państwowej lub organu kontroli samorządu terytorialnego, chyba że pełni wyłącznie czynności usługowe; 6) osoba zajmująca kierownicze stanowisko w innej instytucji państwowej; 7) funkcjonariusz organu powołanego do ochrony bezpieczeństwa publicznego albo funkcjonariusz Służby Więziennej; 8) osoba pełniąca czynną służbę wojskową, z wyjątkiem terytorialnej służby wojskowej pełnionej dyspozycyjnie; 9) pracownik międzynarodowego trybunału karnego, chyba że pełni wyłącznie czynności usługowe, 10) inspektor Inspekcji Wodnej. § 14. Dokumentem jest każdy przedmiot lub inny zapisany nośnik informacji, z którym jest związane określone prawo, albo który ze względu na zawartą w nim treść stanowi dowód prawa, stosunku prawnego lub okoliczności mającej znaczenie prawne. § 14a. Fakturą jest dokument, o którym mowa w art. 2 pkt 31 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2017 r. poz. 1221 i 2491 oraz z 2018 r. poz. 62, 86 i 650). § 15. W rozumieniu tego kodeksu za statek wodny uważa się także stałą platformę umieszczoną na szelfie kontynentalnym. § 16. Stan nietrzeźwości w rozumieniu tego kodeksu zachodzi, gdy: 1) zawartość alkoholu we krwi przekracza 0,5 promila albo prowadzi do stężenia przekraczającego tę wartość lub 2) zawartość alkoholu w 1 dm3 wydychanego powietrza przekracza 0,25 mg albo prowadzi do stężenia przekraczającego tę wartość. § 17. Żołnierzem jest osoba pełniąca czynną służbę wojskową, z wyjątkiem terytorialnej służby wojskowej pełnionej dyspozycyjnie. § 18. Rozkazem jest polecenie określonego działania lub zaniechania wydane służbowo żołnierzowi przez przełożonego lub uprawnionego żołnierza starszego stopniem. § 19. Osobą pełniącą funkcję publiczną jest funkcjonariusz publiczny, członek organu samorządowego, osoba zatrudniona w jednostce organizacyjnej dysponującej środkami publicznymi, chyba że wykonuje wyłącznie czynności usługowe, a także inna osoba, której uprawnienia i obowiązki w zakresie działalności publicznej są określone lub uznane przez ustawę lub wiążącą Rzeczpospolitą Polską umowę międzynarodową. § 20. Przestępstwem o charakterze terrorystycznym jest czyn zabroniony zagrożony karą pozbawienia wolności, której górna granica wynosi co najmniej 5 lat, popełniony w celu 1) poważnego zastraszenia wielu osób, 2) zmuszenia organu władzy publicznej Rzeczypospolitej Polskiej lub innego państwa albo organu organizacji międzynarodowej do podjęcia lub zaniechania określonych czynności, 3) wywołania poważnych zakłóceń w ustroju lub gospodarce Rzeczypospolitej Polskiej, innego państwa lub organizacji międzynarodowej – a także groźba popełnienia takiego czynu. § 21. Występkiem o charakterze chuligańskim jest występek polegający na umyślnym zamachu na zdrowie, na wolność, na cześć lub nietykalność cielesną, na bezpieczeństwo powszechne, na działalność instytucji państwowych lub samorządu terytorialnego, na porządek publiczny, albo na umyślnym niszczeniu, uszkodzeniu lub czynieniu niezdatną do użytku cudzej rzeczy, jeżeli sprawca działa publicznie i bez powodu albo z oczywiście błahego powodu, okazując przez to rażące lekceważenie porządku prawnego. § 22. Handlem ludźmi jest werbowanie, transport, dostarczanie, przekazywanie, przechowywanie lub przyjmowanie osoby z zastosowaniem: 1) przemocy lub groźby bezprawnej, 2) uprowadzenia, 3) podstępu, 4) wprowadzenia w błąd albo wyzyskania błędu lub niezdolności do należytego pojmowania przedsiębranego działania, 5) nadużycia stosunku zależności, wykorzystania krytycznego położenia lub stanu bezradności, 6) udzielenia albo przyjęcia korzyści majątkowej lub osobistej albo jej obietnicy osobie sprawującej opiekę lub nadzór nad inną osobą – w celu jej wykorzystania, nawet za jej zgodą, w szczególności w prostytucji, pornografii lub innych formach seksualnego wykorzystania, w pracy lub usługach o charakterze przymusowym, w żebractwie, w niewolnictwie lub innych formach wykorzystania poniżających godność człowieka albo w celu pozyskania komórek, tkanek lub narządów wbrew przepisom ustawy. Jeżeli zachowanie sprawcy dotyczy małoletniego, stanowi ono handel ludźmi, nawet gdy nie zostały użyte metody lub środki wymienione w pkt 1–6. § 22a. Adopcją jest nabycie władzy rodzicielskiej nad dzieckiem przez inną osobę niż ta, od której dziecko pochodzi. § 23. Niewolnictwo jest stanem zależności, w którym człowiek jest traktowany jak przedmiot własności. § 24. Przy ocenie rozmiaru działalności przedsiębiorstwa sąd bierze pod uwagę wartość przedsiębiorstwa. § 25. Przez koszty inne niż odsetki należy rozumieć: 1) marże, prowizje lub opłaty związane z przygotowaniem umowy, z której wynika udzielenie świadczenia pieniężnego, lub umowy związanej z udzieleniem tego świadczenia lub obsługą tych umów albo inne tego rodzaju koszty, 2) opłaty związane z odroczeniem terminu zwrotu udzielonego świadczenia pieniężnego, jego nieterminową spłatą albo inne tego rodzaju koszty, 3) koszty usług dodatkowych, w szczególności koszty ubezpieczeń, koszty związane z ustanowieniem zabezpieczenia zwrotu świadczenia pieniężnego, koszty pozyskiwania informacji związanych z udzielaniem świadczenia pieniężnego, w przypadku gdy ich poniesienie jest niezbędne do zawarcia umów, o których mowa w pkt 1, 4) wynagrodzenie osoby, która reprezentowała osobę udzielającą świadczenia pieniężnego przy zawarciu umów, o których mowa w pkt 1, lub za której pośrednictwem udzielający świadczenia zawarł te umowy lub udzielił tego świadczenia, bezpośrednio ponoszone przez osobę, na rzecz której udzielono świadczenia – z wyłączeniem opłat notarialnych oraz danin o charakterze publicznoprawnym, które strony umów, o których mowa w pkt 1, są zobowiązane ponieść w związku z zawarciem tych umów. § 26. Nielegalnym wyścigiem pojazdów mechanicznych jest: 1) rywalizacja kierujących co najmniej dwoma pojazdami mechanicznymi w ruchu lądowym, w szczególności z zamiarem pokonania odcinka drogi w jak najkrótszym czasie, z naruszeniem zasad bezpieczeństwa w ruchu lądowym, lub 2) celowe wprowadzenie pojazdu mechanicznego w poślizg lub celowe doprowadzenie do utraty styczności z nawierzchnią chociażby jednego z kół pojazdu mechanicznego, wykonane w trakcie spotkania zorganizowanego na otwartej lub ogólnodostępnej przestrzeni – odbywające się bez wymaganego zezwolenia.
Brzmienie: Art. 129 Prawo o ruchu drogowym
1. Czuwanie nad bezpieczeństwem i porządkiem ruchu na drogach, kierowanie ruchem i jego kontrolowanie należą do zadań Policji. 2. Policjant, w związku z wykonywaniem czynności określonych w ust. 1, jest uprawniony do: 1) legitymowania uczestnika ruchu i wydawania mu wiążących poleceń co do sposobu korzystania z drogi, używania pojazdu lub urządzenia wspomagającego ruch; 1a) ustalenia tożsamości kierującego pojazdem na podstawie danych z Rejestru Dowodów Osobistych; 2) sprawdzania wymaganych dokumentów, o których mowa w art. 38, oraz zezwolenia, o którym mowa w art. 106 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami; 21) weryfikacji danych o pojeździe, w tym danych o dokumentach pojazdu w centralnej ewidencji pojazdów; 22) weryfikacji danych o kierującym pojazdem w centralnej ewidencji kierowców; 23) weryfikacji danych o kierującym pojazdem, którego prawo jazdy lub karta kwalifikacji kierowcy zostały wydane przez inne niż Rzeczpospolita Polska państwo członkowskie Unii Europejskiej, Konfederację Szwajcarską, państwo członkowskie Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – stronę umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym lub Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej, w drodze teletransmisji przy użyciu elektronicznej sieci, w zakresie danych aktualnie dostępnych w elektronicznej sieci; 2a) (uchylony) 2b) sprawdzania zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1; 3) żądania poddania się przez kierującego pojazdem lub przez inną osobę, w stosunku do której zachodzi uzasadnione podejrzenie, że mogła kierować pojazdem, badaniu w celu ustalenia zawartości w organizmie alkoholu lub środka działającego podobnie do alkoholu; 3a) żądania poddania się przez pasażera, o którym mowa w art. 8a ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, badaniu w celu ustalenia zawartości w organizmie alkoholu lub środka działającego podobnie do alkoholu; 4) sprawdzania stanu technicznego, wyposażenia, ładunku, wymiarów, masy lub nacisku osi pojazdu znajdującego się na drodze; 4a) odczytu w czasie kontroli wskazania drogomierza pojazdu, drogomierza pojazdu holowanego oraz drogomierza pojazdu przewożonego wraz z jednostką miary; 5) sprawdzania zapisów tachografu; 6) zatrzymania, w przypadkach przewidzianych w ustawie, dokumentów stwierdzających uprawnienie do kierowania pojazdem lub jego używania oraz karty kierowcy w przypadkach przewidzianych w: a) art. 26 ust. 7 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz. Urz. UE L 60 z 28.02.2014, str. 1), b) art. 11 ust. 4 lit. c załącznika do Umowy europejskiej dotyczącej pracy załóg pojazdów wykonujących międzynarodowe przewozy drogowe (AETR), sporządzonej w Genewie dnia 1 lipca 1970 r. (Dz. U. z 2014 r. poz. 409); 7) wydawania poleceń: a) osobie, która spowodowała przeszkodę utrudniającą ruch drogowy lub zagrażającą jego bezpieczeństwu, albo osobie odpowiedzialnej za utrzymanie drogi, b) kontrolowanemu uczestnikowi ruchu – co do sposobu jego zachowania; 8) uniemożliwienia: a) kierowania pojazdem lub poruszania się przy użyciu urządzenia wspomagającego ruch osobie znajdującej się w stanie nietrzeźwości lub w stanie po użyciu alkoholu albo środka działającego podobnie do alkoholu, b) korzystania z pojazdu, którego stan techniczny, ładunek, masa lub nacisk osi zagrażają bezpieczeństwu lub porządkowi ruchu, powodują uszkodzenie drogi albo naruszają wymagania ochrony środowiska, c) korzystania z pojazdu zarejestrowanego w kraju niebędącym państwem członkowskim, jeżeli kierujący nim nie okazał dokumentu potwierdzającego zawarcie umowy obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu lub dowodu opłacenia składki za to ubezpieczenie, d) kierowania pojazdem przez osobę nieposiadającą wymaganych dokumentów uprawniających do kierowania lub używania pojazdu; 9) używania przyrządów kontrolno-pomiarowych, a w szczególności do badania pojazdu, określania jego masy, nacisku osi lub prędkości, stwierdzania naruszenia wymagań ochrony środowiska oraz do stwierdzania stanu trzeźwości kierującego; 9a) używania urządzeń rejestrujących; 10) usuwania lub przemieszczania pojazdu w przypadkach, o których mowa w art. 130a ust. 1–3; 11) kontroli przewozu drogowego towarów niebezpiecznych oraz wymagań związanych z tym przewozem; 11a) kontroli transportu odpadów w rozumieniu ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach oraz wymagań związanych z tym transportem; 11b) zrywania plomb celem fizycznej kontroli przewożonych odpadów; 12) używania urządzeń nagłaśniających, sygnalizacyjnych lub świetlnych, służących do wydawania wiążących poleceń uczestnikowi ruchu; 13) występowania w uzasadnionym przypadku z wnioskiem o ocenę stanu zdrowia kierującego pojazdem lub pasażera, o którym mowa w art. 8a ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, 13a) występowania do starosty z wnioskiem o skierowanie kierowcy lub osoby posiadającej pozwolenie na kierowanie tramwajem na egzamin sprawdzający kwalifikacje, jeżeli istnieją uzasadnione i poważne zastrzeżenia co do kwalifikacji tej osoby; 14) pilotowania pojazdów, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych pilotowanych zgodnie z art. 64 ust. 1 pkt 3. 3. Przepisów ust. 2 pkt 3, 4 i 6 nie stosuje się do szefów i cudzoziemskiego personelu przedstawicielstw dyplomatycznych, urzędów konsularnych i misji specjalnych państw obcych oraz organizacji międzynarodowych, korzystających z przywilejów i immunitetów dyplomatycznych lub konsularnych na mocy ustaw, umów bądź powszechnie uznanych zwyczajów międzynarodowych lub na zasadzie wzajemności, oraz do innych osób korzystających z tych przywilejów i immunitetów. 4. Kontrola ruchu drogowego w stosunku do kierujących pojazdami Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej oraz w stosunku do żołnierzy pełniących czynną służbę wojskową kierujących innymi pojazdami, pilotowanie pojazdów, a także kierowanie ruchem drogowym w związku z pilotowaniem pojazdów wojskowych należy do Żandarmerii Wojskowej i wojskowych organów porządkowych. W tym zakresie Żandarmerii Wojskowej i wojskowym organom porządkowym przysługują uprawnienia policjantów określone w ust. 2. 4a. Kontrolę ruchu drogowego mogą przeprowadzać także funkcjonariusze Straży Granicznej lub funkcjonariusze Służby Celno-Skarbowej, którym przysługują uprawnienia, o których mowa w ust. 2 pkt 1–5 i 7–12 oraz w art. 130a ust. 4 pkt 1. Funkcjonariuszom Straży Granicznej i funkcjonariuszom Służby Celno-Skarbowej przysługuje także uprawnienie, o którym mowa w ust. 2 pkt 6, w zakresie dotyczącym dokumentów stwierdzających uprawnienie do używania pojazdu. 4aa. Kontrolę ruchu drogowego mogą przeprowadzać także inspektorzy Inspekcji Ochrony Środowiska, którym przysługują uprawnienia, o których mowa w ust. 2 pkt 1, 2–23, pkt 7 lit. b, pkt 8 lit. b i pkt 11a. 4b. Dodatkowo funkcjonariusze odmawiają prawa wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej pojazdu, jeżeli: 1) pojazd kierowany jest przez osobę znajdującą się w stanie nietrzeźwości lub w stanie po użyciu alkoholu albo środka działającego podobnie do alkoholu, jeżeli nie ma możliwości zabezpieczenia pojazdu w inny sposób; 2) pojazd kierowany jest przez osobę nieposiadającą przy sobie wymaganych dokumentów uprawniających do kierowania pojazdem lub używania pojazdu, dokumentu stwierdzającego zawarcie umowy obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu lub stwierdzającego opłacenie składki tego ubezpieczenia; 3) stan techniczny pojazdu zagraża bezpieczeństwu ruchu drogowego, powoduje uszkodzenie drogi przez pojazd albo narusza wymagania ochrony środowiska; 4) kierujący pojazdem nienormatywnym nie posiada wymaganego zezwolenia; 5) stwierdzono naruszenie przepisów o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów. 5. (uchylony)
Brzmienie: Art. 23 Kodeks cywilny
Dobra osobiste człowieka, jak w szczególności zdrowie, wolność, cześć, swoboda sumienia, nazwisko lub pseudonim, wizerunek, tajemnica korespondencji, nietykalność mieszkania, twórczość naukowa, artystyczna, wynalazcza i racjonalizatorska, pozostają pod ochroną prawa cywilnego niezależnie od ochrony przewidzianej w innych przepisach.
Brzmienie: Art. 24 Kodeks cywilny
§ 1. Ten, czyje dobro osobiste zostaje zagrożone cudzym działaniem, może żądać zaniechania tego działania, chyba że nie jest ono bezprawne. W razie dokonanego naruszenia może on także żądać, ażeby osoba, która dopuściła się naruszenia, dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków, w szczególności ażeby złożyła oświadczenie odpowiedniej treści i w odpowiedniej formie. Na zasadach przewidzianych w kodeksie może on również żądać zadośćuczynienia pieniężnego albo zapłaty odpowiedniej sumy pieniężnej na wskazany cel społeczny. § 2. Jeżeli wskutek naruszenia dobra osobistego została wyrządzona szkoda majątkowa, poszkodowany może żądać jej naprawienia na zasadach ogólnych. § 3. Przepisy powyższe nie uchybiają uprawnieniom przewidzianym w innych przepisach, w szczególności w prawie autorskim oraz w prawie wynalazczym.
Brzmienie: Art. 14 Ustawa o świadczeniu usług drogą elektroniczną
1. Nie ponosi odpowiedzialności za przechowywane dane ten, kto udostępniając zasoby systemu teleinformatycznego w celu przechowywania danych przez usługobiorcę nie wie o bezprawnym charakterze danych lub związanej z nimi działalności, a w razie otrzymania urzędowego zawiadomienia lub uzyskania wiarygodnej wiadomości o bezprawnym charakterze danych lub związanej z nimi działalności niezwłocznie uniemożliwi dostęp do tych danych. 2. Usługodawca, który otrzymał urzędowe zawiadomienie o bezprawnym charakterze przechowywanych danych dostarczonych przez usługobiorcę i uniemożliwił dostęp do tych danych, nie ponosi odpowiedzialności względem tego usługobiorcy za szkodę powstałą w wyniku uniemożliwienia dostępu do tych danych. 3. Usługodawca, który uzyskał wiarygodną wiadomość o bezprawnym charakterze przechowywanych danych dostarczonych przez usługobiorcę i uniemożliwił dostęp do tych danych, nie odpowiada względem tego usługobiorcy za szkodę powstałą w wyniku uniemożliwienia dostępu do tych danych, jeżeli niezwłocznie zawiadomił usługobiorcę o zamiarze uniemożliwienia do nich dostępu. 4. Przepisów ust. 1–3 nie stosuje się, jeżeli usługodawca przejął kontrolę nad usługobiorcą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
Brzmienie: Art. 52 Kodeks pracy
§ 1. Pracodawca może rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika w razie: 1) ciężkiego naruszenia przez pracownika podstawowych obowiązków pracowniczych; 2) popełnienia przez pracownika w czasie trwania umowy o pracę przestępstwa, które uniemożliwia dalsze zatrudnianie go na zajmowanym stanowisku, jeżeli przestępstwo jest oczywiste lub zostało stwierdzone prawomocnym wyrokiem; 3) zawinionej przez pracownika utraty uprawnień koniecznych do wykonywania pracy na zajmowanym stanowisku. § 2. Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika nie może nastąpić po upływie 1 miesiąca od uzyskania przez pracodawcę wiadomości o okoliczności uzasadniającej rozwiązanie umowy. § 3. Pracodawca podejmuje decyzję w sprawie rozwiązania umowy po zasięgnięciu opinii reprezentującej pracownika zakładowej organizacji związkowej, którą zawiadamia o przyczynie uzasadniającej rozwiązanie umowy. W razie zastrzeżeń co do zasadności rozwiązania umowy zakładowa organizacja związkowa wyraża swoją opinię niezwłocznie, nie później jednak niż w ciągu 3 dni. § 4. (uchylony)
Stan prawny i aktualizacja materiału: 2026-10-06.