Sądy i egzekucje
Powództwo o Zwolnienie Zajętego Przedmiotu od Egzekucji Komorniczej
Ernest Syska · weryfikacja merytoryczna: Mateusz Jagiełło
Publikacja: 2026-10-06 · aktualizacja: 2026-10-06 · czas czytania 7 min
W sytuacji, gdy komornik sądowy zajmuje ruchomości, które w rzeczywistości należą do osoby trzeciej, a nie do dłużnika, niezbędne jest podjęcie szybkich i skutecznych działań prawnych. Niniejszy artykuł stanowi przewodnik po powództwie o zwolnienie zajętego przedmiotu od egzekucji, bazując na konkretnej sprawie zajęcia maszyn przemysłowych.
- Jakie dokumenty są niezbędne do wniesienia powództwa o zwolnienie z egzekucji?
- Co zrobić, jeśli komornik odmówił zwolnienia rzeczy z egzekucji?
- Czy można wstrzymać licytację komorniczą moich ruchomości?
- Jaka jest różnica między posiadaczem zależnym a samoistnym w kontekście egzekucji?
- Czy umowa ustna jest wystarczającym dowodem na własność w przypadku zajęcia komorniczego?
Szybka odpowiedź
Osoba trzecia, której prawa zostały naruszone zajęciem ruchomości w postępowaniu egzekucyjnym, może złożyć powództwo o zwolnienie zajętego przedmiotu od egzekucji, aby udowodnić swoje prawo własności i doprowadzić do wycofania rzeczy spod licytacji.
- Powództwo o zwolnienie zajętego przedmiotu od egzekucji jest jedynym skutecznym środkiem ochrony praw osoby trzeciej.
- Istnieje miesięczny termin zawity na wniesienie powództwa od dnia dowiedzenia się o zajęciu.
- Kluczowe dowody to umowa najmu, protokół zdawczo-odbiorczy oraz faktura zakupu z dowodem zapłaty.
- Ważne jest złożenie wniosku o zabezpieczenie powództwa w celu wstrzymania licytacji komorniczej.
- Domniemanie własności dłużnika z posiadania jest wzruszalne i może zostać obalone w procesie.
Jak wyglądała sprawa?
Sprawa dotyczyła zajęcia przez komornika trzech maszyn przemysłowych, które w rzeczywistości należały do Klientki, a znajdowały się w warsztacie dłużnika na podstawie umowy najmu.
Egzekucja została wszczęta przez komornika sądowego na wniosek wierzyciela, spółki, przeciwko przedsiębiorcy M. K. w celu zaspokojenia długu wynikającego z wyroku sądowego z czerwca 2024 roku. W grudniu 2024 roku wszczęto postępowanie egzekucyjne.
W styczniu 2025 roku komornik zajął w warsztacie dłużnika trzy maszyny przemysłowe, wyceniając je łącznie na 54 000,00 zł. Klientka J. D., właścicielka maszyn, dowiedziała się o zajęciu pięć dni później. Maszyny były wynajmowane dłużnikowi na podstawie umowy najmu z marca 2024 roku, zawierającej wyraźny zapis o zachowaniu własności przez wynajmującą, J. D.
Klientka zgłosiła komornikowi swoje prawo własności, dołączając kopię umowy najmu i faktury zakupu. Komornik odmówił zwolnienia maszyn z egzekucji, argumentując brakiem „niepodważalnego dokumentu potwierdzającego prawo własności” oraz faktem posiadania rzeczy przez dłużnika. Licytacja zajętych maszyn została zaplanowana na marzec 2025 roku.
Czy Klientka ma podstawy do wyłączenia maszyn spod egzekucji?
Klientka ma silne podstawy do żądania wyłączenia maszyn spod egzekucji, ponieważ jest ich prawnym właścicielem, co potwierdzają posiadane dokumenty.
Podstawa: art. 841 k.p.c., 341 k.c., 336 k.c.
Zgodnie z Kodeksem postępowania cywilnego, osoba trzecia może domagać się zwolnienia zajętego przedmiotu od egzekucji, jeżeli zajęcie narusza jej prawa. W tym przypadku, zajęcie maszyn stanowi naruszenie prawa własności J. D. Umowa najmu z dłużnikiem, zawarta przed wszczęciem egzekucji, wyraźnie zastrzegała własność maszyn na rzecz Klientki.
Fakt, że dłużnik posiadał maszyny, nie oznacza, że był ich właścicielem. Posiadanie na podstawie umowy najmu czyni go posiadaczem zależnym, co pozwala na obalenie domniemania własności z art. 341 Kodeksu cywilnego. Klientka posiada komplet dowodów potwierdzających jej prawo własności, które są kluczowe w postępowaniu sądowym.
Komornik niesłusznie odmówił zwolnienia maszyn, powołując się na brak 'niepodważalnego dokumentu'. Domniemanie własności wynikające z posiadania jest wzruszalne, a Klientka jest w stanie przedstawić przekonujące dowody na swoją korzyść.
Jakie dowody są kluczowe w sprawie?
Najważniejszymi dowodami w sprawie są umowa najmu, protokół zdawczo-odbiorczy, faktura zakupu z dowodem zapłaty oraz zeznania świadków, które łącznie obalają domniemanie własności dłużnika.
Podstawa: art. 6 k.c., 232 k.p.c.
Ciężar udowodnienia prawa własności spoczywa na Klientce. Musi ona przedstawić sądowi dokumenty potwierdzające, że nabyła maszyny i wynajmowała je dłużnikowi.
Kluczowe dowody to umowa najmu maszyn, protokół zdawczo-odbiorczy (potwierdzający przekazanie maszyn), faktura zakupu oraz dowód zapłaty za maszyny. Te dokumenty, opisujące maszyny po numerach fabrycznych, jednoznacznie wskazują Klientkę jako właścicielkę.
Dodatkowo, zeznania świadków mogą wzmocnić pozycję Klientki. Świadek obecny przy zdawczo-odbiorze, serwisant wykonujący naprawy maszyn oraz sąsiedzi, którzy widzieli maszyny w lokalu, mogą potwierdzić okoliczności faktyczne dotyczące posiadania maszyn przez dłużnika na podstawie najmu, a nie własności.
- Umowa najmu maszyn z 01.03.2024 r. (z zastrzeżeniem własności Wynajmującej).
- Protokół zdawczo-odbiorczy z 01.03.2024 r. (z opisem maszyn i numerami fabrycznymi).
- Faktura zakupu z 01.03.2024 r. na kwotę 54 000,00 zł brutto (wystawiona na Klientkę).
- Dowód zapłaty za fakturę (potwierdzający nabycie maszyn przez Klientkę).
- Zeznania świadków (np. osoba obecna przy zdawczo-odbiorze, serwisant, sąsiad).
Czy termin na wniesienie powództwa został zachowany?
Klientka ma miesięczny termin zawity na wniesienie powództwa od dnia dowiedzenia się o naruszeniu prawa, który w jej przypadku upływa 20 lutego 2025 roku.
Podstawa: art. 841 k.p.c.
Zgodnie z przepisami, powództwo o zwolnienie zajętego przedmiotu od egzekucji należy wnieść w terminie miesiąca od dnia dowiedzenia się o naruszeniu prawa. Jest to termin zawity, co oznacza, że jego przekroczenie skutkuje wygaśnięciem prawa do wniesienia powództwa.
Klientka dowiedziała się o zajęciu maszyn 20 stycznia 2025 roku. Oznacza to, że ma czas na złożenie pozwu do 20 lutego 2025 roku włącznie. Pismo złożone komornikowi 30 stycznia 2025 roku, choć ważne w kontekście zgłoszenia roszczeń, nie przerywa biegu tego terminu ani nie zastępuje wniesienia powództwa sądowego.
Niezwykle ważne jest pilne przygotowanie i złożenie pozwu w sądzie, aby uniknąć ryzyka oddalenia roszczenia z powodu uchybienia terminowi.
Jakie środki procesowe należy podjąć w celu ochrony własności?
W celu skutecznej ochrony własności, Klientka powinna wnieść powództwo o zwolnienie zajętego przedmiotu od egzekucji oraz złożyć wniosek o zabezpieczenie tego powództwa, aby wstrzymać licytację maszyn.
Podstawa: art. 841 k.p.c., 843 k.p.c., 755 k.p.c., 730 k.p.c., 730(1) k.p.c.
Głównym środkiem prawnym jest powództwo o zwolnienie zajętego przedmiotu od egzekucji, które należy skierować do sądu rejonowego właściwego dla dłużnika. Pozew powinien być wniesiony przeciwko wierzycielowi, a w razie potrzeby także przeciwko dłużnikowi. Klientka musi w nim zindywidualizować przedmioty, których zwolnienia żąda, oraz uzasadnić swoje prawo do nich.
Równocześnie z pozwem lub bezpośrednio po nim, należy złożyć wniosek o zabezpieczenie powództwa. Celem jest wstrzymanie czynności egzekucyjnych, w szczególności licytacji, do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy sądowej. Sąd może wstrzymać egzekucję, jeżeli powództwo jest uprawdopodobnione, a brak zabezpieczenia grozi powstaniem szkody dla Klientki.
Wstrzymanie licytacji jest kluczowe, ponieważ ewentualna sprzedaż maszyn znacząco skomplikowałaby sytuację Klientki, choć nie pozbawiłaby jej całkowicie roszczeń. Konieczne jest również powiadomienie komornika o złożeniu pozwu i wniosku o zabezpieczenie.
- Wniesienie powództwa o zwolnienie zajętego przedmiotu od egzekucji (art. 841 § 1 k.p.c.) do właściwego sądu rejonowego.
- Złożenie wniosku o zabezpieczenie powództwa (art. 755 k.p.c.) w celu wstrzymania licytacji i zakazu rozporządzania maszynami.
- Powiadomienie komornika o wniesieniu pozwu i wniosku o zabezpieczenie.
- Gromadzenie i uporządkowanie wszystkich dowodów potwierdzających prawo własności.
Czy zmiany w maszynach wpływają na prawo własności?
Naprawy i przeróbki maszyn dokonane przez najemcę bez zgody właściciela mogą wprowadzić komplikacje w rozliczeniach, ale zasadniczo nie powodują utraty prawa własności przez Klientkę.
W lipcu 2024 roku dłużnik dokonywał napraw i przeróbek maszyn. Klientka twierdzi, że odbywało się to za jego zgodą i na koszt najemcy, ale bez zgody właścicielki. Ta okoliczność wymaga dokładnego wyjaśnienia w trakcie postępowania sądowego.
Niezależnie od tego, czy dłużnik działał za zgodą Klientki czy bez niej, jego działania związane z naprawami nie wpływają na prawo własności maszyn. Własność rzeczy ruchomej nie ulega zmianie wskutek jej ulepszeń czy napraw. Ewentualne nakłady dłużnika na maszyny mogą co najwyżej rodzić roszczenia odszkodowawcze lub o zwrot wartości ulepszeń między najemcą a wynajmującą.
Istotne będzie ustalenie, czy ewentualne przeróbki miały charakter trwały i czy zmieniły tożsamość maszyn. Jednakże, w większości przypadków takie działania nie prowadzą do utraty prawa własności przez pierwotnego właściciela.
Jakie roszczenia pieniężne przysługują Klientce?
W razie braku możliwości wyłączenia maszyn spod egzekucji i ich sprzedaży, Klientka może dochodzić roszczenia o zwrot ich wartości rynkowej wraz z odsetkami.
Podstawa: art. 222 k.c.
Głównym celem Klientki jest odzyskanie maszyn poprzez ich wyłączenie spod egzekucji. Jeżeli jednak licytacja dojdzie do skutku, a maszyny zostaną sprzedane, Klientka nie traci możliwości dochodzenia swoich praw, choć procedura staje się bardziej złożona.
W takim przypadku Klientka może dochodzić roszczenia o zwrot wartości rynkowej maszyn, która zgodnie z fakturą wynosi 54 000,00 zł. Roszczenie to byłoby skierowane przeciwko wierzycielowi lub dłużnikowi, w zależności od okoliczności sprzedaży i partycypacji w zaspokojeniu z masy egzekucyjnej. Do zasądzonej kwoty należałoby doliczyć odsetki ustawowe za opóźnienie, liczone od dnia, w którym Klientka faktycznie utraciła możliwość korzystania z maszyn, np. od daty ich licytacji.
Należy również rozważyć możliwość zgłoszenia wierzytelności do masy egzekucyjnej, jeżeli dłużnik jest w posiadaniu innych składników majątku. Klientka mogłaby wówczas dochodzić swojego roszczenia z pierwszeństwem, jeśli wykazałaby, że wierzyciel działał w złej wierze lub doszło do bezpodstawnego wzbogacenia.
Jakie są ryzyka i szanse w postępowaniu sądowym?
Klientka ma silne szanse na wygranie sprawy dzięki posiadanej dokumentacji, jednak ryzykiem jest upływ terminu zawitego na wniesienie pozwu i ewentualne zarzuty pozorności umowy najmu.
Podstawa: art. 841 k.p.c., 341 k.c.
Silne strony Klientki to kompletna dokumentacja potwierdzająca własność maszyn, w tym umowa najmu z zastrzeżeniem własności i faktura zakupu. Fakt, że umowa najmu została zawarta przed wszczęciem egzekucji, minimalizuje ryzyko zarzutu pozorności. Posiadanie dłużnika było zależne, co ułatwia obalenie domniemania własności z posiadania.
Główne ryzyka to przede wszystkim ryzyko upływu miesięcznego terminu zawitego na wniesienie powództwa. Ponadto, wierzyciel może próbować podważyć skuteczność umowy najmu, choć dokumenty Klientki są solidne. Istnieje także ryzyko przeprowadzenia licytacji przed uzyskaniem zabezpieczenia, co, choć nie odbiera roszczeń, komplikuje sytuację.
Rekomendowana strategia to pilne wniesienie powództwa z wnioskiem o zabezpieczenie, zgromadzenie wszystkich dowodów i przygotowanie świadków. Negocjacje z wierzycielem są możliwe, ale najbardziej efektywne będą po uzyskaniu sądowego zabezpieczenia roszczenia.
Najczęstsze pytania
Co to jest powództwo o zwolnienie zajętego przedmiotu od egzekucji?
Jest to środek prawny, który pozwala osobie trzeciej, niebędącej dłużnikiem, żądać od sądu wyłączenia spod egzekucji ruchomości lub nieruchomości, które komornik zajął, a które w rzeczywistości należą do tej osoby trzeciej.
Czy mogę zgłosić swoje prawa do komornika zamiast iść do sądu?
Zgłoszenie swoich praw komornikowi jest dobrym pierwszym krokiem, jednak komornik rzadko samodzielnie zwalnia rzeczy z egzekucji. Do skutecznej ochrony praw własności niezbędne jest wniesienie powództwa o zwolnienie zajętego przedmiotu od egzekucji do sądu.
Ile czasu mam na wniesienie powództwa po zajęciu ruchomości?
Od dnia, w którym dowiesz się o naruszeniu swojego prawa (czyli o zajęciu rzeczy przez komornika), masz miesięczny termin na wniesienie powództwa o zwolnienie zajętego przedmiotu od egzekucji. Jest to termin zawity, którego przekroczenie skutkuje utratą możliwości dochodzenia roszczeń w tym trybie.
Dokumenty sprawy do pobrania
- Sprawa 168 — stan faktyczny i dokumenty (DOCX) — DOCX · 18 KB
- Sprawa 168 — rozwiązanie CaseBox (DOCX) — DOCX · 23 KB
Masz podobną sprawę? Przeanalizuj ją w CaseBox AI
Wykup pakiet Konsultacja Prawna, dodaj swoje dokumenty i przeprowadź analizę samodzielnie — z odwołaniami do przepisów i orzeczeń.
Obsługujesz takie sprawy? Pozyskaj zapytania przez Giełdę CaseBox
Na Giełdę trafiają zanonimizowane opisy spraw użytkowników CaseBox.
Podstawy prawne
- art. 6 k.c.
- art. 126 k.p.c.
- art. 187 k.p.c.
- art. 222 k.c.
- art. 232 k.p.c.
- art. 336 k.c.
- art. 341 k.c.
- art. 730 k.p.c.
- 730(1) k.p.c.
- art. 754 k.p.c.
- art. 755 k.p.c.
- art. 776 k.p.c.
- art. 840 k.p.c.
- art. 841 k.p.c.
- art. 843 k.p.c.
- art. 849 k.p.c.
Brzmienie: Art. 841 Kodeks postępowania cywilnego
§ 1. Osoba trzecia może w drodze powództwa żądać zwolnienia zajętego przedmiotu od egzekucji, jeżeli skierowanie do niego egzekucji narusza jej prawa. § 2. Jeżeli dłużnik zaprzecza prawu powoda, należy oprócz wierzyciela pozwać również dłużnika. § 3. Powództwo można wnieść w terminie miesiąca od dnia dowiedzenia się o naruszeniu prawa, chyba że inny termin jest przewidziany w przepisach odrębnych.
Brzmienie: Art. 6 Kodeks cywilny
Ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne.
Brzmienie: Art. 222 Kodeks cywilny
§ 1. Właściciel może żądać od osoby, która włada faktycznie jego rzeczą, ażeby rzecz została mu wydana, chyba że osobie tej przysługuje skuteczne względem właściciela uprawnienie do władania rzeczą. § 2. Przeciwko osobie, która narusza własność w inny sposób aniżeli przez pozbawienie właściciela faktycznego władztwa nad rzeczą, przysługuje właścicielowi roszczenie o przywrócenie stanu zgodnego z prawem i o zaniechanie naruszeń.
Brzmienie: Art. 126 Kodeks postępowania cywilnego
§ 1. Każde pismo procesowe powinno zawierać: 1) oznaczenie sądu, do którego jest skierowane; 2) imiona i nazwiska lub nazwy stron, ich przedstawicieli ustawowych i pełnomocników; 3) oznaczenie rodzaju pisma; 4) osnowę wniosku lub oświadczenia; 5) w przypadku gdy jest to konieczne do rozstrzygnięcia co do wniosku lub oświadczenia – wskazanie faktów, na których strona opiera swój wniosek lub oświadczenie, oraz wskazanie dowodu na wykazanie każdego z tych faktów; 6) podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika; 7) wymienienie załączników. § 11. Do pisma procesowego dołącza się załączniki wymienione w tym piśmie. § 2. Gdy pismo procesowe jest pierwszym pismem w sprawie, powinno ponadto zawierać oznaczenie przedmiotu sporu oraz: 1) oznaczenie miejsca zamieszkania lub siedziby i adresy stron albo, w przypadku gdy strona jest przedsiębiorcą wpisanym do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej – adres do doręczeń wpisany do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej; 11) oznaczenie miejsca zamieszkania lub siedziby i adresy przedstawicieli ustawowych i pełnomocników stron; 2) numer Powszechnego Elektronicznego Systemu Ewidencji Ludności (PESEL) lub numer identyfikacji podatkowej (NIP) powoda będącego osobą fizyczną, jeżeli jest on obowiązany do jego posiadania lub posiada go nie mając takiego obowiązku lub 3) numer w Krajowym Rejestrze Sądowym, a w przypadku jego braku – numer w innym właściwym rejestrze, ewidencji lub NIP powoda niebędącego osobą fizyczną, który nie ma obowiązku wpisu we właściwym rejestrze lub ewidencji, jeżeli jest on obowiązany do jego posiadania. § 21. Dalsze pisma procesowe, poza elementami określonymi w § 1, powinny zawierać sygnaturę akt. § 3. Do pisma procesowego należy dołączyć pełnomocnictwo albo jego uwierzytelniony odpis, jeżeli pismo to wnosi pełnomocnik, który wcześniej nie złożył pełnomocnictwa. Jeżeli pełnomocnik wnosi pismo procesowe za pośrednictwem systemu teleinformatycznego albo portalu informacyjnego, pełnomocnictwo udzielone w postaci elektronicznej albo jego elektronicznie uwierzytelniony odpis wnosi się wraz z tym pismem. W piśmie tym podaje się numer wpisu pełnomocnika na właściwą listę, w przypadku gdy pismo to jest wnoszone przez pełnomocnika strony będącego adwokatem, radcą prawnym lub rzecznikiem patentowym. § 31. Przepisu § 3 nie stosuje się do pism wnoszonych w elektronicznym postępowaniu upominawczym. § 4. Za stronę, która nie może się podpisać, podpisuje pismo osoba przez nią upoważniona, z wymienieniem przyczyny, dla której strona sama się nie podpisała. § 5. Pismo procesowe wniesione za pośrednictwem systemu teleinformatycznego albo portalu informacyjnego opatruje się kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym, a w przypadku prokuratora – także zaawansowanym podpisem elektronicznym wydawanym przez właściwe jednostki organizacyjne prokuratury. § 6. Minister Sprawiedliwości w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw informatyzacji określi, w drodze rozporządzenia, tryb zakładania i udostępniania konta w systemie teleinformatycznym, za pomocą którego można wnosić pisma procesowe, z uwzględnieniem sprawności postępowania, ochrony praw stron postępowania oraz możliwości składania jednorazowo wielu pism.
Brzmienie: Art. 187 Kodeks postępowania cywilnego
§ 1. Pozew powinien czynić zadość warunkom pisma procesowego, a nadto zawierać: 1) dokładnie określone żądanie, a w sprawach o prawa majątkowe także oznaczenie wartości przedmiotu sporu, chyba że przedmiotem sprawy jest oznaczona kwota pieniężna; 11) oznaczenie daty wymagalności roszczenia w sprawach o zasądzenie roszczenia; 2) wskazanie faktów, na których powód opiera swoje żądanie, a w miarę potrzeby uzasadniających również właściwość sądu; 3) informację, czy strony podjęły próbę mediacji lub innego pozasądowego sposobu rozwiązania sporu, a w przypadku gdy takich prób nie podjęto, wyjaśnienie przyczyn ich niepodjęcia. § 2. Pozew może zawierać wnioski o zabezpieczenie powództwa, nadanie wyrokowi rygoru natychmiastowej wykonalności i przeprowadzenie rozprawy w nieobecności powoda oraz wnioski służące do przygotowania rozprawy, a w szczególności wnioski o: 1) wezwanie na rozprawę wskazanych przez powoda świadków i biegłych; 2) dokonanie oględzin; 3) polecenie pozwanemu dostarczenia na rozprawę dokumentu będącego w jego posiadaniu, a potrzebnego do przeprowadzenia dowodu, lub przedmiotu oględzin; 4) zażądanie dowodów znajdujących się w sądach, urzędach lub u osób trzecich, wraz z uprawdopodobnieniem, że strona sama nie może ich uzyskać.
Brzmienie: Art. 232 Kodeks postępowania cywilnego
Strony są obowiązane wskazywać dowody dla stwierdzenia faktów, z których wywodzą skutki prawne. Sąd może dopuścić dowód niewskazany przez stronę.
Brzmienie: Art. 336 Kodeks cywilny
Posiadaczem rzeczy jest zarówno ten, kto nią faktycznie włada jak właściciel (posiadacz samoistny), jak i ten, kto nią faktycznie włada jak użytkownik, zastawnik, najemca, dzierżawca lub mający inne prawo, z którym łączy się określone władztwo nad cudzą rzeczą (posiadacz zależny).
Brzmienie: Art. 341 Kodeks cywilny
Domniemywa się, że posiadanie jest zgodne ze stanem prawnym. Domniemanie to dotyczy również posiadania przez poprzedniego posiadacza.
Brzmienie: Art. 730 Kodeks postępowania cywilnego
§ 1. W każdej sprawie cywilnej podlegającej rozpoznaniu przez sąd lub sąd polubowny można żądać udzielenia zabezpieczenia. § 2. Sąd może udzielić zabezpieczenia przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Po uzyskaniu przez uprawnionego tytułu wykonawczego dopuszczalne jest udzielenie zabezpieczenia tylko wtedy, jeżeli ma ono na celu zabezpieczenie roszczenia o świadczenie, którego termin spełnienia jeszcze nie nastąpił.
Brzmienie: Art. 754 Kodeks postępowania cywilnego
Sąd może jeszcze przed urodzeniem się dziecka zabezpieczyć przyszłe roszczenia alimentacyjne związane z ustaleniem ojcostwa, o których mowa w art. 141 i art. 142 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, przez zobowiązanie obowiązanego do wyłożenia odpowiedniej sumy na koszty utrzymania matki przez trzy miesiące w okresie porodu oraz na utrzymanie dziecka przez pierwsze trzy miesiące po urodzeniu. W sprawach tych termin do wytoczenia powództwa wynosi trzy miesiące od dnia urodzenia się dziecka. Postanowienie sąd wydaje po przeprowadzeniu rozprawy. Przepisy art. 733 § 1 i art. 753[2] stosuje się odpowiednio.
Brzmienie: Art. 755 Kodeks postępowania cywilnego
§ 1. Jeżeli przedmiotem zabezpieczenia nie jest roszczenie pieniężne, sąd udziela zabezpieczenia w taki sposób, jaki stosownie do okoliczności uzna za odpowiedni, nie wyłączając sposobów przewidzianych dla zabezpieczenia roszczeń pieniężnych. W szczególności sąd może: 1) unormować prawa i obowiązki stron lub uczestników postępowania na czas trwania postępowania; 2) ustanowić zakaz zbywania przedmiotów lub praw objętych postępowaniem; 3) zawiesić postępowanie egzekucyjne lub inne postępowanie zmierzające do wykonania orzeczenia; 4) uregulować sposób roztoczenia pieczy nad małoletnimi dziećmi i kontaktów z dzieckiem; 5) nakazać wpisanie stosownego ostrzeżenia w księdze wieczystej lub we właściwym rejestrze. § 2. W sprawach o ochronę dóbr osobistych zabezpieczenie polegające na zakazie publikacji może być udzielone tylko wtedy, gdy nie sprzeciwia się temu ważny interes publiczny. Udzielając zabezpieczenia, sąd określa czas trwania zakazu, który nie może być dłuższy niż rok. Jeżeli postępowanie w sprawie jest w toku, uprawniony może przed upływem okresu, na który orzeczono zakaz publikacji, żądać dalszego zabezpieczenia; przepisy zdania pierwszego i drugiego stosuje się. Jeżeli uprawniony zażądał dalszego zabezpieczenia, zakaz publikacji pozostaje w mocy do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia wniosku. § 21. Przepisu art. 731 nie stosuje się, jeżeli zabezpieczenie jest konieczne dla odwrócenia grożącej szkody lub innych niekorzystnych dla uprawnionego skutków. § 2[2]. W sprawach wymienionych w art. 479[89] sąd udziela zabezpieczenia po wysłuchaniu obowiązanego, chyba że konieczne jest natychmiastowe rozstrzygnięcie wniosku. Nie dotyczy to sposobów zabezpieczenia w całości podlegających wykonaniu przez komornika albo polegających na ustanowieniu zarządu przymusowego nad przedsiębiorstwem lub gospodarstwem rolnym albo zakładem wchodzącym w skład przedsiębiorstwa lub jego częścią albo częścią gospodarstwa rolnego. § 2[3]. W sprawach wymienionych w art. 479[89] sąd oddala wniosek o udzielenie zabezpieczenia, jeżeli został on złożony po upływie 6 miesięcy od dnia, w którym strona lub uczestnik postępowania powziął wiadomość o naruszeniu przysługującego mu prawa wyłącznego. § 3. Sąd doręcza obowiązanemu postanowienie wydane na posiedzeniu niejawnym, w którym nakazuje mu wykonanie lub zaniechanie czynności albo nieprzeszkadzanie czynnościom uprawnionego. Nie dotyczy to postanowień nakazujących wydanie rzeczy będących we władaniu obowiązanego.
Brzmienie: Art. 776 Kodeks postępowania cywilnego
Podstawą egzekucji jest tytuł wykonawczy. Tytułem wykonawczym jest tytuł egzekucyjny zaopatrzony w klauzulę wykonalności, chyba że ustawa stanowi inaczej.
Brzmienie: Art. 840 Kodeks postępowania cywilnego
§ 1. Dłużnik może w drodze powództwa żądać pozbawienia tytułu wykonawczego wykonalności w całości lub części albo ograniczenia, jeżeli: 1) przeczy zdarzeniom, na których oparto wydanie klauzuli wykonalności, a w szczególności gdy kwestionuje istnienie obowiązku stwierdzonego tytułem egzekucyjnym niebędącym orzeczeniem sądu albo gdy kwestionuje przejście obowiązku mimo istnienia formalnego dokumentu stwierdzającego to przejście; 2) po powstaniu tytułu egzekucyjnego nastąpiło zdarzenie, wskutek którego zobowiązanie wygasło albo nie może być egzekwowane; gdy tytułem jest orzeczenie sądowe, dłużnik może oprzeć powództwo także na zdarzeniach, które nastąpiły po zamknięciu rozprawy, na zarzucie spełnienia świadczenia, jeżeli zgłoszenie tego zarzutu w sprawie było z mocy ustawy niedopuszczalne, a także na zarzucie potrącenia; 3) małżonek, przeciwko któremu sąd nadał klauzulę wykonalności na podstawie art. 787, wykaże, że egzekwowane świadczenie wierzycielowi nie należy się, przy czym małżonkowi temu przysługują zarzuty nie tylko z własnego prawa, lecz także zarzuty, których jego małżonek wcześniej nie mógł podnieść. § 2. Jeżeli podstawą egzekucji jest tytuł pochodzący od organu administracyjnego, do stwierdzenia, że zobowiązanie wygasło lub nie może być egzekwowane, powołany jest organ, od którego tytuł pochodzi.
Brzmienie: Art. 843 Kodeks postępowania cywilnego
§ 1. Powództwa przewidziane w niniejszym dziale wytacza się przed sąd rzeczowo właściwy, w którego okręgu prowadzi się egzekucję. Miejsce prowadzenia egzekucji określa się na podstawie przepisów niniejszego kodeksu regulujących właściwość miejscową organu egzekucyjnego także wtedy, gdy do prowadzenia egzekucji został wybrany komornik poza właściwością ogólną. § 2. Jeżeli egzekucji jeszcze nie wszczęto, powództwo o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności wytacza się według przepisów o właściwości ogólnej. § 3. W pozwie powód powinien przytoczyć wszystkie zarzuty, jakie w tym czasie mógł zgłosić, pod rygorem utraty prawa korzystania z nich w dalszym postępowaniu. § 4. (uchylony)
Brzmienie: Art. 849 Kodeks postępowania cywilnego
Jeżeli komornik przerywa zajęcie, powinien stosownie do okoliczności poczynić kroki zapobiegające usunięciu ruchomości jeszcze niezajętych.
Stan prawny i aktualizacja materiału: 2026-10-06.