Wyjście z umowy lub relacji
Skuteczność wypowiedzenia umowy najmu lokalu użytkowego na czas oznaczony
Ernest Syska · weryfikacja merytoryczna: Mateusz Jagiełło
Publikacja: 2026-10-06 · aktualizacja: 2026-10-06 · czas czytania 7 min
Niniejszy artykuł analizuje sporną sytuację dotyczącą wypowiedzenia umowy najmu lokalu użytkowego, zawartej na czas oznaczony, w obliczu narastających zaległości czynszowych. Przedstawiamy perspektywę wynajmującego, który dąży do skutecznego rozwiązania umowy i odzyskania nieruchomości, jednocześnie odpowiadając na zarzuty najemcy kwestionującego legalność wypowiedzenia.
Szybka odpowiedź
Umowę najmu lokalu użytkowego zawartą na czas oznaczony można wypowiedzieć wyłącznie w przypadkach wyraźnie określonych w umowie (art. 673 § 3 KC) lub w przypadkach przewidzianych w ustawie. Wskazanie przyczyn w klauzuli umownej jest warunkiem skuteczności wypowiedzenia. Wypowiedzenie najmu na czas oznaczony wymaga umownego określenia konkretnych wypadków uzasadniających rozwiązanie (art. 673 § 3 KC). Brak precyzyjnego wskazania przyczyn wypowiedzenia w umowie powoduje bezskuteczność jednostronnego oświadczenia woli. Wynajmujący może wypowiedzieć najem bez zachowania terminów przy zwłoce z zapłatą czynszu za dwa pełne okresy płatności (art. 687 KC). Wypowiedzenie najmu lokalu użytkowego różni się od najmu mieszkalnego, do którego stosuje się ustawę o ochronie praw lokatorów. Bezprawne lub samowolne zerwanie umowy na czas określony rodzi odpowiedzialność odszkodowawczą za utracone korzyści (art. 471 KC). ARTYKUŁ
- Umowne zastrzeżenie prawa do wypowiedzenia umowy najmu lokalu użytkowego na czas oznaczony z ważnych przyczyn (np. zaległości czynszowe) jest dopuszczalne i skuteczne.
- Termin wypowiedzenia oblicza się od dnia następującego po doręczeniu oświadczenia woli.
- Roszczenia o zaległy czynsz i opłaty eksploatacyjne przedawniają się z upływem trzech lat, a obecne zadłużenie nie jest przedawnione.
- Wynajmujący ma prawo potrącić zaległe należności z kaucji zabezpieczającej, niezależnie od faktu czy poinformował o tym w piśmie wypowiadającym umowę.
- Doręczenie wypowiedzenia uważa się za skuteczne, jeśli pismo dotarło do adresata w taki sposób, że mógł zapoznać się z jego treścią, a osoba odbierająca korespondencję była do tego uprawniona.
- W przypadku sporu, rekomenduje się podjęcie negocjacji i wysłanie ostatecznego wezwania przedsądowego, a w razie braku porozumienia – złożenie pozwu o zapłatę i eksmisję wraz z wnioskiem o zabezpieczenie.
Jak wyglądała sprawa?
Wynajmująca J. K. wypowiedziała umowę najmu lokalu użytkowego Najemcy B. sp. z o.o. z powodu zaległości czynszowych.
Sprawa dotyczy umowy najmu lokalu użytkowego o powierzchni 72,5 m2, zawartej 1 lipca 2019 r. na czas oznaczony pięciu lat, tj. do 30 czerwca 2024 r. Stronami umowy byli Wynajmująca J. K. oraz Najemca B. sp. z o.o., reprezentowana przez prezesa zarządu P. B. Miesięczny czynsz wynosił 8 000,00 PLN netto, a w dniu zawarcia umowy wpłacono kaucję w wysokości 24 000,00 PLN.
Od stycznia 2024 r. Najemca zaczął mieć trudności finansowe, skutkujące brakiem zapłaty czynszu za luty i marzec 2024 r. oraz opłat eksploatacyjnych za luty 2024 r. Wynajmująca dwukrotnie wzywała Najemcę do zapłaty (5 i 12 marca 2024 r.). Wobec braku reakcji, 20 marca 2024 r. Wynajmująca sporządziła pismo zatytułowane „Wypowiedzenie umowy najmu z powodu zaległości czynszowych”, doręczone Najemcy 22 marca 2024 r.
Najemca odmówił dobrowolnego opuszczenia lokalu, argumentując, że wypowiedzenie jest nieskuteczne. Powoływał się na zawarcie umowy na czas oznaczony, rzekomą sprzeczność klauzuli umownej z przepisami Kodeksu cywilnego oraz braki formalne w doręczeniu i brak wcześniejszego potrącenia z kaucji.
Czy wypowiedzenie umowy na czas oznaczony jest skuteczne?
Wypowiedzenie umowy najmu lokalu użytkowego na czas oznaczony jest skuteczne, jeśli umowa przewiduje taką możliwość z ważnych przyczyn, takich jak zaległości czynszowe.
Umowa najmu między stronami została zawarta na czas oznaczony, a jej paragraf 12 ust. 2 wyraźnie przewidywał prawo Wynajmującej do wypowiedzenia umowy z 30-dniowym terminem, w przypadku zaległości czynszowych przekraczających dwa pełne okresy płatności. W świetle przepisów prawa cywilnego oraz orzecznictwa, takie umowne zastrzeżenie możliwości wypowiedzenia umowy najmu lokalu użytkowego na czas oznaczony z ważnych przyczyn jest dopuszczalne i skuteczne.
Argumentacja Najemcy, że klauzula umowna jest sprzeczna z artykułami 688 Kodeksu cywilnego i 694 Kodeksu cywilnego, jest bezzasadna. Artykuł 688 Kodeksu cywilnego dotyczy najmu lokalu mieszkalnego i nie ma zastosowania w niniejszej sprawie, ponieważ przedmiotem najmu jest lokal użytkowy. Natomiast artykuł 694 Kodeksu cywilnego odsyła do stosowania przepisów o najmie w przypadku dzierżawy i również nie wyłącza możliwości umownego zastrzeżenia wypowiedzenia najmu lokalu użytkowego z powodu zaległości czynszowych. Zgodnie z przepisami, w przypadku zaległości czynszowych za co najmniej dwa pełne okresy płatności, wynajmujący ma prawo wypowiedzieć umowę, jeśli umowa tak stanowi.
W tej sprawie Najemca miał zaległości czynszowe za luty i marzec 2024 r., co stanowiło dwa pełne okresy płatności, uprawniając Wynajmującą do skorzystania z zapisanego w umowie prawa wypowiedzenia.
Kiedy umowa najmu uległa rozwiązaniu?
Umowa najmu uległa rozwiązaniu 21 kwietnia 2024 r., po upływie 30-dniowego terminu wypowiedzenia.
Wypowiedzenie umowy najmu zostało sporządzone 20 marca 2024 r. i doręczone Najemcy 22 marca 2024 r. Zgodnie z paragrafem 12 ust. 2 umowy, termin wypowiedzenia wynosi 30 dni.
Bieg terminu wypowiedzenia, będącego terminem cywilnoprawnym, rozpoczyna się od dnia następującego po doręczeniu wypowiedzenia. Oznacza to, że pierwszy dzień 30-dniowego terminu przypadał na 23 marca 2024 r., a ostatni dzień terminu upłynął 21 kwietnia 2024 r. W konsekwencji, umowa najmu uległa rozwiązaniu w dniu 21 kwietnia 2024 r.
Żądanie Wynajmującej, aby Najemca opróżnił lokal do 30 kwietnia 2024 r., jest uzasadnione i daje Najemcy czas na opuszczenie nieruchomości po formalnym zakończeniu stosunku najmu.
Jakie roszczenia przysługują Wynajmującej i czy są przedawnione?
Wynajmującej przysługują roszczenia o zaległy czynsz i opłaty eksploatacyjne wraz z odsetkami, które nie są przedawnione.
Wynajmującej przysługuje prawo do dochodzenia zaległych należności. Na dzień 20 marca 2024 r. Najemca zalegał z czynszem za luty (8 000,00 PLN netto) i marzec (8 000,00 PLN netto) oraz opłatami eksploatacyjnymi za luty (460,00 PLN), co łącznie dawało 16 460,00 PLN netto. Ponadto, Wynajmującej należy się czynsz i opłaty eksploatacyjne za kwiecień 2024 r. (czynsz 8 000,00 PLN netto, opłaty eksploatacyjne 460,00 PLN), do dnia rozwiązania umowy. Zakładając, że opłaty eksploatacyjne za marzec były takie same jak za luty (460,00 PLN), łączne zaległości główne na dzień rozwiązania umowy wynoszą 25 380,00 PLN netto.
Dodatkowo, Wynajmującej przysługują odsetki ustawowe za opóźnienie od każdej z zaległych kwot, naliczane od dat ich wymagalności (tj. od 11. dnia każdego miesiąca, za który czynsz jest płatny) do dnia faktycznej zapłaty.
Roszczenia o świadczenia okresowe, takie jak czynsz i opłaty eksploatacyjne, przedawniają się z upływem trzech lat. Ponieważ zaległości dotyczą lutego, marca i kwietnia 2024 r., a działania prawne są podejmowane niezwłocznie, roszczenia te nie są przedawnione i nie grozi im przedawnienie.
Czy kaucja mogła zostać potrącona i jakie są konsekwencje braku pouczenia?
Wynajmująca miała prawo potrącić zaległe należności z kaucji zabezpieczającej, a brak pouczenia o tym w wypowiedzeniu nie wpływa na jego skuteczność.
Umowa najmu przewidywała, że Wynajmująca może potrącić z kaucji zabezpieczającej należności z tytułu czynszu, opłat eksploatacyjnych i kosztów napraw. Kaucja w wysokości 24 000,00 PLN stanowiła zabezpieczenie tych roszczeń. Wynajmująca miała zatem prawo potrącić zaległe należności z tej kaucji, co jest zgodne z ogólnymi zasadami potrącenia wierzytelności.
Brak wyraźnego pouczenia o zamiarze potrącenia z kaucji w treści pisma wypowiadającego umowę nie ma wpływu na skuteczność samego wypowiedzenia. Jest to błąd proceduralny, który jednak nie unieważnia ani wypowiedzenia, ani prawa Wynajmującej do dokonania potrącenia. Niemniej jednak, Najemca może podnosić ten fakt w sporze, dlatego zaleca się wyraźne złożenie oświadczenia o potrąceniu na późniejszym etapie, np. w wezwaniu przedsądowym lub pozwie.
Potrącenie jest jednostronnym oświadczeniem woli i może być dokonane w dowolnym momencie, gdy obie wierzytelności (Wynajmującej z tytułu czynszu i Najemcy z tytułu zwrotu kaucji) są wymagalne.
Jak udowodnić prawidłowe doręczenie wypowiedzenia?
Prawidłowość doręczenia wypowiedzenia wymaga udowodnienia, że osoba odbierająca korespondencję w imieniu Najemcy była do tego uprawniona.
Najemca kwestionuje prawidłowość doręczenia wypowiedzenia, twierdząc, że pismo nie zostało doręczone przedstawicielowi uprawnionemu do reprezentowania spółki, pomimo podpisu A. N. jako pełnomocnika B. sp. z o.o. na potwierdzeniu odbioru. Zgodnie z zasadami prawa, oświadczenie woli jest złożone z chwilą, gdy doszło do adresata w taki sposób, że mógł on zapoznać się z jego treścią. Doręczenie na adres siedziby spółki i odebranie pisma przez osobę działającą w imieniu spółki jest co do zasady skuteczne.
W celu udowodnienia prawidłowości doręczenia, Wynajmująca powinna zgromadzić dowody, takie jak potwierdzenie nadania listu poleconego oraz potwierdzenie odbioru z podpisem A. N. Kluczowe jest również wykazanie, że A. N. była upoważniona do odbioru korespondencji w imieniu Najemcy, np. poprzez odpis z Krajowego Rejestru Sądowego (KRS) spółki, wewnętrzne dokumenty spółki dotyczące uprawnień pracowników, lub zeznania świadków, jeśli dokumenty są niedostępne.
W przypadku kwestionowania umocowania przez Najemcę, to na nim spoczywa ciężar udowodnienia, że osoba odbierająca pismo nie miała do tego uprawnień, o ile Wynajmująca przedstawiła wstępne dowody na poprawność doręczenia.
Jakie są ryzyka procesowe i rekomendowana strategia działania?
Istnieją ryzyka związane z argumentacją Najemcy, jednak Wynajmująca ma mocne podstawy prawne, a rekomendowana strategia obejmuje negocjacje, wezwanie przedsądowe i ewentualny pozew z wnioskiem o zabezpieczenie.
Główne ryzyka procesowe obejmują podnoszenie przez Najemcę zarzutów dotyczących rzekomej nieskuteczności wypowiedzenia umowy na czas oznaczony, kwestionowanie prawidłowości doręczenia wypowiedzenia oraz argumentowanie o braku wcześniejszego potrącenia z kaucji. Należy liczyć się z tym, że proces sądowy o zapłatę i eksmisję może być czasochłonny i generować dodatkowe koszty sądowe oraz koszty egzekucyjne, a trudna sytuacja finansowa Najemcy może utrudnić wyegzekwowanie należności.
Wynajmująca ma jednak silne podstawy prawne, w tym umowne prawo do wypowiedzenia umowy z powodu zaległości czynszowych i wyraźnie określone roszczenia pieniężne. Rekomendowana strategia działania obejmuje w pierwszej kolejności próbę polubownego rozwiązania sporu poprzez odpowiedź na propozycję ugody Najemcy oraz wysłanie ostatecznego wezwania przedsądowego do zapłaty i opróżnienia lokalu, zawierającego wyraźne oświadczenie o potrąceniu z kaucji. W przypadku braku porozumienia, należy niezwłocznie złożyć pozew do sądu rejonowego o zapłatę zaległych należności wraz z odsetkami oraz o opróżnienie lokalu (eksmisję).
Warto rozważyć również złożenie wniosku o zabezpieczenie powództwa (np. zakazanie Najemcy korzystania z lokalu lub zajęcie rachunku bankowego) w celu minimalizacji dalszych strat Wynajmującej w trakcie trwania postępowania sądowego. Kluczowe jest również dokładne zgromadzenie wszystkich dowodów potwierdzających roszczenia i prawidłowość działań Wynajmującej.
Najczęstsze pytania
Czy można wypowiedzieć najem lokalu użytkowego zawarty na czas oznaczony?
Tak. Najem lokalu użytkowego na czas oznaczony można wypowiedzieć wyłącznie wtedy, gdy umowa zawiera precyzyjne klauzule określające konkretne wypadki uzasadniające rozwiązanie.
Jakie wypadki w umowie uzasadniają wypowiedzenie najmu na czas określony?
Są to precyzyjnie zindywidualizowane zdarzenia, np. nieuzyskanie pozwoleń, zmiana profilu działalności, zwłoka z opłatami eksploatacyjnymi lub podnajem bez pisemnej zgody.
Kiedy wynajmujący może wypowiedzieć umowę najmu lokalu użytkowego bez zachowania terminów wypowiedzenia?
Wynajmujący może wypowiedzieć najem w trybie natychmiastowym przy zwłoce z czynszem za dwa okresy (po ponagleniu) lub przy używaniu lokalu sprzecznie z umową.
Czy zaległość w opłatach za czynsz uprawnia do natychmiastowego wypowiedzenia najmu lokalu użytkowego?
Tak, z art. 687 KC wynajmujący może wypowiedzieć najem bez terminów po bezskutecznym upływie dodatkowego miesięcznego terminu wyznaczonego w pisemnym wezwaniu.
Czym różni się wypowiedzenie najmu lokalu użytkowego od wypowiedzenia najmu lokalu mieszkalnego?
Najem lokalu użytkowego reguluje Kodeks cywilny, a najem mieszkalny podlega rygorystycznym przepisom ustawy o ochronie praw lokatorów ograniczającym prawa wynajmującego.
Dokumenty sprawy do pobrania
- Sprawa 248 — stan faktyczny i dokumenty (DOCX) — DOCX · 17 KB
- Sprawa 248 — rozwiązanie CaseBox (DOCX) — DOCX · 25 KB
Masz podobną sprawę? Przeanalizuj ją w CaseBox AI
Wykup pakiet Konsultacja Prawna, dodaj swoje dokumenty i przeprowadź analizę samodzielnie — z odwołaniami do przepisów i orzeczeń.
Obsługujesz takie sprawy? Pozyskaj zapytania przez Giełdę CaseBox
Na Giełdę trafiają zanonimizowane opisy spraw użytkowników CaseBox.
Podstawy prawne
- Kodeks cywilny (art. 6)
- Kodeks cywilny (art. 61)
- Kodeks cywilny (art. 688)
- Kodeks cywilny (art. 693)
- Kodeks cywilny (art. 694)
- Kodeks cywilny (art. 673 § 3)
- Kodeks cywilny (art. 112)
- Kodeks cywilny (art. 117)
- Kodeks cywilny (art. 118)
- Kodeks cywilny (art. 354)
- Kodeks cywilny (art. 481)
- Kodeks cywilny (art. 490)
- Kodeks cywilny (art. 498)
Brzmienie: Art. 6 Kodeks cywilny
Ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne.
Brzmienie: Art. 61 Kodeks cywilny
§ 1. Oświadczenie woli, które ma być złożone innej osobie, jest złożone z chwilą, gdy doszło do niej w taki sposób, że mogła zapoznać się z jego treścią. Odwołanie takiego oświadczenia jest skuteczne, jeżeli doszło jednocześnie z tym oświadczeniem lub wcześniej. § 2. Oświadczenie woli wyrażone w postaci elektronicznej jest złożone innej osobie z chwilą, gdy wprowadzono je do środka komunikacji elektronicznej w taki sposób, żeby osoba ta mogła zapoznać się z jego treścią.
Brzmienie: Art. 688 Kodeks cywilny
Jeżeli czas trwania najmu lokalu nie jest oznaczony, a czynsz jest płatny miesięcznie, najem można wypowiedzieć najpóźniej na trzy miesiące naprzód na koniec miesiąca kalendarzowego.
Brzmienie: Art. 693 Kodeks cywilny
§ 1. Przez umowę dzierżawy wydzierżawiający zobowiązuje się oddać dzierżawcy rzecz do używania i pobierania pożytków przez czas oznaczony lub nieoznaczony, a dzierżawca zobowiązuje się płacić wydzierżawiającemu umówiony czynsz. § 2. Czynsz może być zastrzeżony w pieniądzach lub świadczeniach innego rodzaju. Może być również oznaczony w ułamkowej części pożytków.
Brzmienie: Art. 694 Kodeks cywilny
Do dzierżawy stosuje się odpowiednio przepisy o najmie z zachowaniem przepisów poniższych.
Brzmienie: Art. 673 Kodeks cywilny
§ 1. Jeżeli czas trwania najmu nie jest oznaczony, zarówno wynajmujący, jak i najemca mogą wypowiedzieć najem z zachowaniem terminów umownych, a w ich braku z zachowaniem terminów ustawowych. § 2. Ustawowe terminy wypowiedzenia najmu są następujące: gdy czynsz jest płatny w odstępach czasu dłuższych niż miesiąc, najem można wypowiedzieć najpóźniej na trzy miesiące naprzód na koniec kwartału kalendarzowego; gdy czynsz jest płatny miesięcznie – na miesiąc naprzód na koniec miesiąca kalendarzowego; gdy czynsz jest płatny w krótszych odstępach czasu – na trzy dni naprzód; gdy najem jest dzienny – na jeden dzień naprzód. § 3. Jeżeli czas trwania najmu jest oznaczony, zarówno wynajmujący, jak i najemca mogą wypowiedzieć najem w wypadkach określonych w umowie.
Brzmienie: Art. 112 Kodeks cywilny
Termin oznaczony w tygodniach, miesiącach lub latach kończy się z upływem dnia, który nazwą lub datą odpowiada początkowemu dniowi terminu, a gdyby takiego dnia w ostatnim miesiącu nie było – w ostatnim dniu tego miesiąca. Jednakże przy obliczaniu wieku osoby fizycznej termin upływa z początkiem ostatniego dnia.
Brzmienie: Art. 117 Kodeks cywilny
§ 1. Z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych, roszczenia majątkowe ulegają przedawnieniu. § 2. Po upływie terminu przedawnienia ten, przeciwko komu przysługuje roszczenie, może uchylić się od jego zaspokojenia, chyba że zrzeka się korzystania z zarzutu przedawnienia. Jednakże zrzeczenie się zarzutu przedawnienia przed upływem terminu jest nieważne. § 21. Po upływie terminu przedawnienia nie można domagać się zaspokojenia roszczenia przysługującego przeciwko konsumentowi. § 3. (uchylony)
Brzmienie: Art. 118 Kodeks cywilny
Jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej, termin przedawnienia wynosi sześć lat, a dla roszczeń o świadczenia okresowe oraz roszczeń związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej – trzy lata. Jednakże koniec terminu przedawnienia przypada na ostatni dzień roku kalendarzowego, chyba że termin przedawnienia jest krótszy niż dwa lata.
Brzmienie: Art. 354 Kodeks cywilny
§ 1. Dłużnik powinien wykonać zobowiązanie zgodnie z jego treścią i w sposób odpowiadający jego celowi społeczno-gospodarczemu oraz zasadom współżycia społecznego, a jeżeli istnieją w tym zakresie ustalone zwyczaje – także w sposób odpowiadający tym zwyczajom. § 2. W taki sam sposób powinien współdziałać przy wykonaniu zobowiązania wierzyciel.
Brzmienie: Art. 481 Kodeks cywilny
§ 1. Jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. § 2. Jeżeli stopa odsetek za opóźnienie nie była oznaczona, należą się odsetki ustawowe za opóźnienie w wysokości równej sumie stopy referencyjnej Narodowego Banku Polskiego i 5,5 punktów procentowych. Jednakże gdy wierzytelność jest oprocentowana według stopy wyższej, wierzyciel może żądać odsetek za opóźnienie według tej wyższej stopy. § 21. Maksymalna wysokość odsetek za opóźnienie nie może w stosunku rocznym przekraczać dwukrotności wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie (odsetki maksymalne za opóźnienie). § 22. Jeżeli wysokość odsetek za opóźnienie przekracza wysokość odsetek maksymalnych za opóźnienie, należą się odsetki maksymalne za opóźnienie. § 23. Postanowienia umowne nie mogą wyłączać ani ograniczać przepisów o odsetkach maksymalnych za opóźnienie, także w przypadku dokonania wyboru prawa obcego. W takim przypadku stosuje się przepisy ustawy. § 24. Minister Sprawiedliwości ogłasza, w drodze obwieszczenia, w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”, wysokość odsetek ustawowych za opóźnienie. § 3. W razie zwłoki dłużnika wierzyciel może nadto żądać naprawienia szkody na zasadach ogólnych.
Brzmienie: Art. 490 Kodeks cywilny
§ 1. Jeżeli jedna ze stron obowiązana jest spełnić świadczenie wzajemne wcześniej, a spełnienie świadczenia przez drugą stronę jest wątpliwe ze względu na jej stan majątkowy, strona zobowiązana do wcześniejszego świadczenia może powstrzymać się z jego spełnieniem, dopóki druga strona nie zaofiaruje świadczenia wzajemnego lub nie da zabezpieczenia. § 2. Uprawnienia powyższe nie przysługują stronie, która w chwili zawarcia umowy wiedziała o złym stanie majątkowym drugiej strony. § 3. (uchylony)
Brzmienie: Art. 498 Kodeks cywilny
§ 1. Gdy dwie osoby są jednocześnie względem siebie dłużnikami i wierzycielami, każda z nich może potrącić swoją wierzytelność z wierzytelności drugiej strony, jeżeli przedmiotem obu wierzytelności są pieniądze lub rzeczy tej samej jakości oznaczone tylko co do gatunku, a obie wierzytelności są wymagalne i mogą być dochodzone przed sądem lub przed innym organem państwowym. § 2. Wskutek potrącenia obie wierzytelności umarzają się nawzajem do wysokości wierzytelności niższej.
Stan prawny i aktualizacja materiału: 2026-10-06.